راههای ماندن خودروسازان چینی در بازار ایران
تین نیوز | کارشناسان معتقدند چینیها در زمان تحریم محصولاتی که به ایران ارائه میدادند، از کیفیت خوبی برخوردار نبود و حالا که کشورهایی با تکنولوژی برتر حاضرند به صنعت ایران وارد شوند، چینیها برای حفظ جایگاه خود باید ارتقای کیفیت را در برنامههای خود قرار دهند.
در آستانه ورود رئیسجمهور چین به ایران سوالی که به ذهن متبادر میشود این است: چین در کدام نقطه بازار خودرو ایران قرار گرفته است. با لغو تحریمها و در آستانه اجرایی شدن برجام، کشورهای اروپایی به طور مستقیم و غیرمستقیم اعلام کردهاند که تمایل به حضور در بازار ایران را دارند.
سوزوکی، کیا، رنو و پژو نامهایی است که تخمین زده میشود بهزودی در بازار خودرو ایران رونمایی شوند. اما حالا کشور چین باقی میماند. کشوری که در زمان تحریمها بیشترین سهم را در بازار خودرو و حتی صنایع دیگر ایران کسب کرده بودند و حالا اعتقاد کارشناسان بر این است که جای پای چینیها در بازار ایران متزلزل میشود. از دیگر سو، کارشناسان معتقدند چینیها در زمان تحریم محصولاتی که به ایران ارائه میدادند، از کیفیت خوبی برخوردار نبود و حالا که کشورهایی با تکنولوژی برتر حاضرند به صنعت ایران وارد شوند، چینیها برای حفظ جایگاه خود باید ارتقای کیفیت را
در برنامههای خود قرار دهند. در این اوضاع و احوال، این پرسش پیش میآید که لغو تحریمها و آمدن خودروسازان خارجی و تغییر سلیقه مشتریان (به واسطه بالا رفتن قدرت انتخاب)، چه تغییری در نقش بازیگران بازار خودرو کشور ایجاد خواهد کرد. و پرسش دیگر اینکه اصلا انتخاب اول مشتریان بازار خودرو در پساتحریم چیست؟ پایین آمدن قیمت؟ افزایش کیفیت؟ ارتقای خدمات پس از فروش؟ یا آمدن محصولات روز دنیا به کشور؟ در کنار اینها اما نباید از چینیها غافل شد، آنها نشان دادهاند برای بازار پساتحریم خودرو نیز برنامه دارند. زیرساختهایی که چینیها طی چند سال گذشته در ایران
ایجاد کرده اند، به نوعی تضمینکننده تداوم حضور آنهاست، ضمن آنکه آنها در پوشش دادن برخی نقاط ضعف بازار خودرو کشور از جمله قیمت بالا، امکانات و آپشنهای محدود در خودروها، بد عمل نکردهاند. با این شرایط بسیار بعید است خودروسازان چینی در پساتحریم چمدانهایشان را بسته و به کشورشان بازگردند، هرچند شاید سهمشان در بازار تضعیف شود.
آینده همکاری ایران و چین در قطعهسازی
ساسان قربانی، درباره آینده همکاری ایران و چین در زمینه قطعهسازی و اینکه آیا چینیها اقبال سابق را بعد از اجرای برجام در بازار ایران خواهند داشت، به روزنامه «دنیای خودرو» میگوید: «طبیعتا چینیها اقبال سابق را نخواهند داشت زیرا ذائقه مشتری ایرانی زیاد با محصولات چینی سازگار نیست. گذشته صنعت خودروی ایران شروعش همکاری با امریکا، شرکت تالبوت در انگلیس و همچنین شرکتهای فرانسوی بود و ما تقریبا درباره خودروهای سنگین هم با کشورهای صاحب تکنولوژی در اروپا کار میکردیم در نتیجه فقط در دوره بعد از انقلاب و بهویژه در 5،6 سال اخیر روی
محصولات چینی متمرکز شدیم. این محدودیتهای اصلی هم ناشی از تحریم بود. طبیعتا چینیها کارشان بهراحتی گذشته نخواهد بود. تقریبا در چند سال گذشته اینها به صورت بلامنازع در داخل کشور محصولاتشان را به صورت CBU میآوردند و به فروش میرساندند یا در بهترین حالت این محصولات به صورت SKD وارد کشور و مونتاژ میشد.» این کارشناس تاکید میکند: «این شرایط جدید بعد از تحریمها برای چینیها دشوار خواهد بود. طبیعتا چینیها چند استراتژی را میتوانند در پیش بگیرند. سیاست صنعت خودروی چین و اصولا صنایع چین برای ورود به بازارهای جهانی، سیاست LOW
CASTبوده است، یعنی قیمتهای پایین به شکلی که برای خریداران محصولات صنعتی چینی، قیمت پایین و اغواکننده باشد.» از دیگر سو، ساسان قربانی درباره شرایط حضور چین در بازار خودروی ایران در مقایسه با گذشته میگوید: «طبیعتا در حال حاضر این حضور، سخت خواهد بود زیرا در آن زمان محدودیت ورود کالای کیفی را داشتیم و بسیار به ما لطمه زد یعنی ورود مواد اولیه و قطعات چینی به سطح کیفی خودروهای داخلی بسیار صدمه وارد کرد در آن مقطع خودروسازان این توجیه را داشتند که مجبورند از محصولات چینی استفاده کنند ولی در حال حاضر این محدودیتها برداشته شده است و سطح توقع مردم هم
روزبهروز بالاتر میرود و دیگر قابلپذیرش نیست که به بهانه استفاده از قطعات چینی، خودروها از کیفیت لازم برخوردار نباشند بهویژه شرکتهای قطعهسازی داخلی سطح کیفیشان به مراتب بالاتر از قطعات وارداتی چینیها بوده است و در بسیاری مواقع برخی شرکتها ناگزیر میشدند که این قطعات چینی را وارد کرده و در بستهبندی ایرانی عرضه بکنند. در نتیجه فکر میکنم این کار خیلی به راحتی در آینده صورت نگیرد و محصولات چینی در بازار ایران به خوبی فروش نرود، البته بحث قیمت هم وجود دارد. شاید قدرت خرید مردم در مواردی، اجباری را برای استفاده از محصولات
چینی ایجاد کند، البته فکر میکنم با بهبود شرایط اقتصادی مردم و بهتر شدن وضعیت اقتصادی با توجه به ذائقهای که در ایرانیها وجود دارد برای استفاده از محصولات کیفی و در گذشته هم به همین شکل بوده است. لذا فکر میکنم چینیها با دشواری روبهرو خواهند بود مگر اینکه سطح کیفی محصولات خودشان را بالا ببرند که آن هم در کوتاهمدت امکانپذیر نیست.»
چینیها در ارتقای کیفیت محصولاتشان باید تلاش کنند
دبیر انجمن قطعهسازان معتقد است چینیها باید تلاش بیشتری کنند تا دوباره با اقبال گذشته در بازار ایران روبهرو شوند و میگوید: «چینیها یا مجبورند قیمت را پایین بیاورند که قیمت اغواکننده باشد یا باید برنامهریزی کنند. برای کاهش قیمت سریع میتوانند برنامهریزی و عملی کنند و قطعا این اتفاق خواهد افتاد که قطعات و خودروهای چینی با قیمت پایینتری عرضه شود که برای خریداران اغواکننده باشد. راه دیگر این است که سطح کیفی را ارتقا بدهند ولی ارتقای سطح کیفی فرآیند زمانبری است و در کوتاهمدت امکانپذیر نیست، در نتیجه باید برای آن
برنامهریزی کرد که بتوانند حداقل بخشی از سهمی که در گذشته داشتند حفظ کنند. از دیگرسو، طی همین سه تا چهار ماه اخیر هیاتهای مختلفی از کشورهای اروپایی وارد ایران شدند و اینها ابراز تمایل کردند که در ایران چه بهصورت مستقیم و چه بهصورت مشارکت با صنایع موجود همکاری کنند و طبیعتا حق مردم است که بعد از رفع تحریم از محصولات کیفیتری استفاده کنند. باید صنعت خودروی ما به این سمت برود که از محصولات و قطعات کیفی استفاده کند بهویژه باید روی تولید داخل متمرکز شویم و از ظرفیتهای موجود در داخل کشور استفاده کنیم البته این موضوع با رعایت استانداردهای
بینالمللی امکانپذیر است.»