◄ توسعه مترو موجب کاهش درآمد تاکسیرانان می شود؟
تین نیوز | توسعه مترو با توسعه تاکسیرانی رابطه معکوس دارد یا مستقیم؟ برخی معتقدند توسعه خطوط مترو تهران و اتصال نقاط مختلف این کلانشهر، کاهش درآمد تاکسی داران را نیز در پی داشته است و تاثیر خود را بر بخش زمینی حمل و نقل عمومی گذاشته است با این حال کارشناس ارشد حمل و نقل عمومی نسبت به این موضوع نظر دیگری دارد.
علی کرمی در گفتگو با تین نیوز، با رد تاثیر گذاری منفی توسعه شبکه مترو بر فرآیند کار تاکسی ها گفت: قطعا توسعه خطوط مترو در شهر روند کار تاکسی ها را با هدفمندی همراه کرده و از گردش های بی دلیل در شهر جلوگیری می کند.
وی در ادامه تصریح کرد: با توسعه خطوط مترو روند استفاده از تاکسی و نقش آن در حمل و نقل عمومی به جایگاه واقعی خود رسیده و خطوط مبدا و مقصد مسافران و تاکسی ها به انسجام می رسد. کاهش ترافیک، سردرگمی مسافران و آلاینده ها از مزایایی است که محدود شدن تاکسی ها به مسافرگیری در پایانه ها را به دنبال خواهد داشت.
کرمی افزود: در اکثر نقاط جهان با ایجاد ایستگاه های جامع در مبادی ورودی و خروجی ایستگاه مترو، از تراکم اتوبوس و تاکسی در سطح شهر ها کاسته شده و ترافیک به حد نازل رسیده است. چنانچه این گونه ایستگاه ها در ایران نه به طور اسمی بلکه واقعی ایجاد شود، تحول خوبی در حمل و نقل عمومی شهر اتفاق می افتد.
وی لازمه کنترل ترافیک تهران را توسعه خطوط مترو عنوان کرد و گفت: باید به مسئله حمل ونقل عمومی به صورت علمی نگریسته شود.
از سوی دیگر، به گفته برخی رانندگان تاکسی، با توسعه خطوط مترو به خصوص در خط 3 که حد فاصل بزرگراه آزادگان در جنوب غرب تهران تا شهرک قائم در شمال شرق این کلانشهر را پوشش می دهد، از تعداد مسافران تاکسی کاسته و گاهی پیش می آید که آنها به اصطلاح خودشان، تقریبا بدون مسافر از مبدا تا مقصد را طی می کنند و در اصطلاح خالی می روند و برمی گردند.
این موضوع البته فقط مختص خط 3 مترو نیست، چراکه با تمام شدن عملیات خطوط 6 و 7 مترو که نخست دولت آباد را به کن متصل می کند و دومی ورزشگاه تختی را به میدان کتابی در غرب پایتخت می رساند، رانندگان تاکسی حدفاصل این مسیرها نیز بخش زیادی از مسافران خود را از دست خواهند داد. لذا اینجاست که مدیران شهری باید نسبت به ایجاد ایستگاه های جامع (چند منظوره) در مبادی ورود و خروج ایستگاه های مترو اقدام نمایند.
مترو از آنجاکه ارزان و سریع و البته مقرون به صرفه و ایمن است، این روزها طرفداران بسیاری را در شهرهای مختلف و به ویژه در پایتخت ایران دارد و اگرچه عموم جامعه از توسعه آن استقبال می کنند، اما رانندگان تاکسی، چندان از این موضوع راضی نبوده و آینده کاری خود را با گسترش استفاده از آن در خطر می بینند.
بر اساس همین گزارش، مترو در کوتاه مدت 10 درصد، در میان مدت حدود 35 درصد و در بلند مدت 50 درصد از سفرهای درون شهری و برون شهری را بر عهده خواهد داشت. این سفر ها عموما در پر تردد ترین و پر تراکم ترین بخش شهر صورت می گیرد و به دلیل حجم زیاد جابجایی ها، استخوان بندی اصلی سفر های شهری را تشکیل می دهد و سایر سفر ها به طور عمده مکمل این سفرها و در مسیر عمود بر خطوط مترو خواهد بود.
حاصل کار، صرفه جویی های بسیار زیادی را به همراه دارد که دولت هزینه های آن را پرداخت می نماید. این هزینه ها چه به صورت یارانه های سوخت، توسعه و تعریض و استهلاک معابر و چه به صورت باز خورد تورمی آن که با کسر بودجه در هزینه های دولتی منظور می شود انعکاس پیدا می کند. درباره یارانه های سوخت، این نکته گفتنی است که حضور مترو در بازار حمل و نقل شهری دارای اثرات دو جانبه است.
از سویی از میزان حمل و نقل با وسایط نقلیه بنزینی می کاهد که به کاهش پرداخت های مستقیم یارانه سوخت می کاهد و از طرفی دیگر به صورت کالای جانشین وارد بازار شده و دولت را قادر خواهد کرد تا بدون تحمل اثرات حاد اقتصادی و اجتماعی و با خطر پذیری به مراتب کمتر، یارانه بنزین را حذف و قیمت فروش آن را به قیمت جهانی نزدیک کند.
آثار مثبت اقتصادی راه اندازی مترو تهران بر زندگی شهروندان تمامی این صرفه جویی ها، ناشی از حضور مترو است. بی گمان، حضور مترو به تحولات زیادی در زندگی شهروندان ساکن در مجموعه شهری تهران منجر خواهد شد که کاهش اتلاف وقت و انرژی، افزایش سلامت روانی و جسمی، کاهش مرگ و میر و صدمات ناشی از تصادفات رانندگی، کاهش استهلاک وسایل نقلیه شخصی از جمله آنهاست. قابل ذکر است که حضور مترو فقط به استفاده کنندگان مستقیم آن سود نمی رساند بلکه به کسانی که در خیابان ها و بزرگراه ها نیز تردد می کنند با کاهش مشکلات روانی ناشی از ترافیک، هزینه های سوخت و استهلاک به جامعه سود می رساند.
این گزارش حاکی از آن است که هر چند چشم پوشی از مزایای استفاده از مترو ممکن نیست اما بی توجهی به دیگر وسایل حمل و نقل عمومی قطعا تعداد زیادی از رانندگان وسایل نقلیه عمومی از جمله دارندگان تاکسی را با خطر بیکاری روبرو خواهد کرد. قطعا استفاده از تجربیات دیگر کشور ها در کاهش اثرات توسعه خطوط ریلی شهری، تاثیر قابل توجهی خواهد داشت. پس تا زود است انتظار می رود مدیران شهری نسبت به این مسئله و تا پیش از تبدیل شدن به مشکل باید به آن بپردازند.