حضور قدرتمند مپنا از مونوریل قم تا متروی اصفهان

تین نیوز | مدتها است که مپنا گام در راه اجرای پروژه های ریلی شاخص گرفته است که دامنه آنها از قم تا اصفهان و از تراموا تا مونوریل کشیده شده است. این در حالی است که هنوز هم این گروه صنعتی – تولیدی، در حال مذاکره برای احداث پروژه های مهم دیگری هم هست. بنابراین شاید سال 94 را بتوان یکی از سال های مهم برای توسعه کار مپنا در بخش حمل و نقل ریلی دانست. چرا که قرار است تا اواسط سال جاری، مذاکرات مپنا با کارفرمایان جدید به نتیجه برسد. در این رابطه گفتگویی با مرتضی ملانژاد، مدیر عامل شرکت احداث و توسعه ریلی انجام داده ایم که در پی می آید:

پروژه مونوریل قم در حال حاضر در چه وضعیتی است؟
پروژه مونوریل قم با در نظر گرفتن اولویت اول پروژه در محدوده دپو تا ایستگاه مطهری که ششمین ایستگاه از مجموع هشت ایستگاه این مونوریل است، در هر دو جبهه ساختمانی و تجهیزات از پیشرفت های مناسبی برخوردار بوده است.

بر این اساس در بخش سیویل؛ عملیات ساختمانی 4 ایستگاه اولویت اول در مرحله نازک کاری بوده و 2 ایستگاه باقیمانده در مرحله سفت کاری می باشد. همچنین عملیات ساختمانی پست فشار قوی 63/20 کیلوولت بصورت کامل انجام شده ، ضمن اینکه مسیر حرکت ناوگان نیز از ابتدای دپو تا پایان ایستگاه مطهری بصورت پیوسته و یکپارچه انجام گردیده است. همچنین با توجه به تکمیل ساختمان پست، برخی از تجهیزات مانند ترانس های قدرت و کمکی، صاعقه گیرها، تابلوهای 20 کیلوولت و سیستم ارتینگ پست بصورت کامل نصب و اجرا گردیده است. در حال حاضر تجهیزات GIS آماده حمل و نصب در محل تعبیه شده است.

در بخش نصب تجهیزات ایستگاه ها نیز نصب سینی و لدرهای اتاق های فنی به پایان رسیده و تجهیزات شامل ترانس ها، تابلوهای برق MV و LV، رکتیفایر و DC و همچنین انجام عملیات کابل کشی در پست های روشنایی (LPS) و تراکشن (2TPS) ایستگاه بصورت کامل به اتمام رسیده و در مرحله تست و راه اندازی است . علاوه بر این عملیات کابل کشی سیستم مخابرات بصورت کامل انجام و کابل کشی سیستم AFC در حال انجام است.

در بخش نصب تجهیزات بین مسیر نیز عملیات نصب ریل تماسی در حدود 2.5 کیلومتر از مسیر صورت پذیرفته و همچنان در حال اجرا می باشد. سینی کشی و لدر گذاری بین مسیر در محدوده اولویت اول بصورت کامل انجام گردیده و کابل کشی رینگ 20 کیلوولت LPS و TPS بین ایستگاه ها و پست فشار قوی توسط دستگاه درزین در حال انجام است.

به لحاظ تامین تجهیزات پروژه، مشکل خاصی وجود ندارد؟
در حال حاضر کلیه تجهیزات برق رسانی تحویل انبار شده و در دو ایستگاه نیز نصب به اتمام رسیده است . ضمن اینکه تمامی تجهیزات مربوط به سیستم AFC سیستم فروش اتوماتیک بلیط تامین و تحویل انبار پروژه شده است که پس از تکمیل نازک کاری ایستگاه ها، عملیات نصب آغاز می شود. در عین حال برخی از تجهیزات سیستم سیگنالینگ متعلق به مرکز کنترل و تجهیزات داخل ایستگاه ها و کنار خط خریداری و تحویل کارفرمای پروژه گردیده است و نصب آن پس از نصب کلیه تجهیزات و پیش از راه اندازی نهایی صورت خواهد پذیرفت. شاید بد نباشد به حوزه تامین ناوگان نیز اشاره ای شود . در این بخش تاکنون 2 دستگاه واگن خریداری و تحویل گرفته شده است و به محل کارخانه لکوموتیو سازی برای انجام اصلاحات و شروع تستها ارسال شده است . اما مشکل جدی آماده نبودن فضای لازم برای تست در محل کارخانه می باشد که پس از مرتفع شدن مشکل و انجام تست و نصب بر روی مسیر اصلی امکان سفارش مابقی واگنها میسر خواهد بود.

پروژه متروی تهران در چه وضعیتی است؟
در خرداد ماه 1393 گروه مپنا برای اولین بار موفق به انعقاد قراردادی با شرکت راه آهن شهری تهران و حومه ( مترو تهران) جهت طراحی ، ساخت، تامین ، نصب و راه اندازی سیستم برق رسانی بخش شمالی خط سه مترو تهران شد.

در واقع ، خط سه مترو تهران در افق 5 ساله با طولی حدود یکصد کیلومتر طولانی ترین خط مترو در آسیا می باشد. 17 کیلومتر از این مسیر حد فاصل ایستگاه شهید بهشتی تا ایستگاه آزادگان، در حال حاضر تحت بهره برداری قرار دارد و 17 کیلومتر شمالی آن نیز حد فاصل ایستگاههای شهید بهشتی تا شهرک قائم ظرف سال جاری توسط گروه مپنا به بهره برداری خواهد رسید.

در افق پنج ساله این خط با طرح گسترش از جنوب به میزان حدود 57 کیلومتر از دپوی واقع در جنوب بزرگراه آزادگان به سمت شهرک پرند و سپس فرودگاه امام خمینی گسترش خواهد یافت. در بخش شمالی نیز یک شاخه از شمال غرب به سمت نیاوران و در بخش شمال شرق یک طرح گسترش بسمت لشگرگ در نظر گرفته شده است.

محدوده پروژه در کجا تعریف می شود؟
محدوده کار پروژه خط سه متروی تهران شامل طراحی، مهندسی، تأمین تجهیزات، حمل، نصب و راه اندازی، تهیه کلیه اسناد و مدارک و نقشه  های مهندسی لازم، آموزش کارکنان جهت بهره برداری مناسب در داخل و خارج کشور، تهیه و تأمین لوازم یدکی و خدمات گارانتی سیستم های تأمین برق بخش شمالی خط سه متروی تهران شامل؛ یک پست کامل فشار قوی 63/20 KV از نوعGIS ، طرح گسترش پست فشار قوی قیطریه 63/20 KV از نوع GIS ، 10 پست کشش RS ، 22 پست توزیع LPS ، 1 پست RIC، سیستم اتوماسیون پستها و سیستم ریل سوم و کابل کشی kV63 جهت اتصال فیدر برق منطقه ای به پست شمالی پروژه و تأمین تغذیه پشتیبان پست مذکور می باشد.

در این بخش چه فعالیتهایی صورت گرفته است؟
این سوال را باید در چند بخش پاسخ داد. در بخش تأمین توان طراحی های مرتبط با این سیستم انجام و نهایی شده است. ضمن اینکه تمامی تجهیزات مربوط به سیستم تأمین توان پروژه شامل ترانس ها، تابلوهای MV و LV، شارژرها، باتریها، رکتیفایرها و سوئیچ گیرهای DC ، سیستم اتوماسیون پستها و کابل های مورد نیاز کل پروژه (kV63، kV20، LV و کنترل) بر آن اساس، تأمین شده ویا در حال ساخت است . در عین حال تجهیزات ریل سوم به طور کامل تأمین شده است و سیستم اتوماسیون مورد نیاز برای کنترل بخش تأمین توان، طراحی و تأمین شده و نرم‌افزار مربوطه نیز تهیه شده است.

با توجه به اینکه برقی سازی راه آهن تهران مشهد نیز یکی از پروژه های مپنا است . در خصوص این پروژه نیز آخرین وضعیت را توضیح دهید.

تاکنون به علت عدم گشایشLC ناشی از برخی مشکلات در تامین مالی پروژه از طریق فاینانس خارجی (چین)، قرارداد منعقده بین راه‌آهن جمهوری اسلامی ایران و کنسرسیوم مپنا احداث و توسعه ریلی مپنا CMC-Supower نافذ نشده است. جهت تسریع در عملیات مهندسی و ایجاد تیمهای کاری در مجموعه‌های شرکت و همینطور نهایی شدن روال کاری فیمابین، کنسرسیوم - مدیر طرح (شرکت تانا انرژی) و کارفرمای محترم که لازمه آغاز موثر کار و تسریع بخشهای بعدی پروژه است، مدیریت محترم عامل گروه مپنا، دستور داده بودند که بودجه‌ مناسبی برای آغاز عملیات مهندسی در نظر گرفته شود.
در ادامه طی مذاکرات مجددی که فیمابین مدیر محترم عامل راه‌آهن ج.ا.ا. و جناب آقای دکتر علی‌آبادی صورت گرفته است، مقرر گردید که بودجه قابل توجهی به صورت اولیه و فارغ از روشهای تامین مالی در حال پیگیری، توسط کارفرمای محترم و معادل آن توسط اعضای کنسرسیوم برای آغاز برخی عملیات اجرایی پروژه، تامین گردد به نحوی که در سال جاری شاهد پیشرفت مناسب در بخش مهندسی و آغاز عملیات اجرایی برخی از بخش های پروژه خواهیم بود.

با توجه به توضیحات فوق تاکنون برای این پروژه چه فعالیتهایی انجام شده است؟
مذاکرات جدی و مستمر با تامین‌کنندگان مطرح لکومویتو جهت تامین و انتقال تکنولوژی و ساخت لکومویتوهای برقی پروژه، نهایی نمودن موارد مربوط به تامین مالی پروژه (فاینانس چین) مانند نهایی نمودن PI با بانک عامل، نهایی نمودن اسناد اولیه قراردادی ، مذاکرات با پیمانکاران قبلی پروژه جهت دریافت اطلاعات اولیه و تسریع در روند مطالعات ، انتخاب و عقد قرارداد با مشاور نقشه‌بردار جهت برداشت‌های مورد نیاز کل مسیر، بررسی مطالعات ژئوتکنیک پیشین و مذاکرات جهت تکمیل آن ، تعیین محدوده کاری اعضای کنسرسیوم، شرکت های مشاور و پیمانکاران داخلی و خارجی و آغاز مذاکرات انتخاب ایشان ، و در نهایت آغاز مطالعات مربوط به روش های اجرا، سکشن‌بندی از جمله اقدامات است.

چه میزان از تجهیزات بخش حمل و نقل ریلی قرار است که ساخت داخل شود؟
این سوال را باید با نگاهی دیگر و با توجه به جنبه های متفاوتی از آن پاسخ داد، درحال حاضر توان مهندسی کشور به سطحی رسیده است که برای طراحی سیستم، انتخاب تجهیزات، مشخص نمودن پارامترهای عملکردی سیستم (functionality) توانمند هستیم که تمام موارد را در داخل کشور انجام دهیم و بر پایه این توانمندی مهندسی و طراحی امکان این موضوع فراهم شده است که بتوانیم برای تامین تجهیزات عرف از شرکت‌ها و تامین کنندگان مختلف در سراسر جهان استفاده نماییم.

این موضوع امکان خرید در فضای رقابتی را در اختیار ما قرار می‌دهد که بتوانیم تجهیزات با کیفیت مناسب و قیمت رقابتی را تامین نماییم در چنین فضایی به نظر ساخت و داخل نمودن تجهیزات به صرفه نخواهد بود و ارزش افزوده‌ای برای گروه مپنا نخواهد داشت.

به عنوان مثال در این خصوص می‌توان به بخشی از تجهیزات سیستمهای تامین توان و یا تجهیزات مختلف سیستم‌های مخابراتی اشاره نموده که تجهیزات مختلف با برندهای بسیار معتبر و متنوع در بازار وجود دارند و تامین آنها امکان پذیر است و از سوی دیگر دانش یکپارچه سازی این تجهیزات و تبدیل آن به یک سیستم نیز در گروه مپنا و همچنین بسیاری از شرکت‌های مختلف ایرانی بومی سازی شده است که در ارتباط با این تجهیزات هدف ما نیز استفاده از توان داخلی و توسعه شرکت‌های پیمانکاری با در اختیار گزاری تجربیات و دانش فنی می‌باشد که بتوانیم در این حوزه از صنعت پیمانکار خوب ایرانی داشته باشیم در حقیقت در این بخش هدف از بومی نمودن دانش زنجیره تامین تجهیزات و سیستم‌ها است.

از سوی دیگر در حوزه حمل و نقل ریلی تجهیزات و کالاهای استراتژیکی وجود دارند که یا تامین کنندگان بسیار خاص و معدودی دارند مانند تجهیزات بخش DC در پروژه‌های حمل و نقل درون شهری و یا در کنار محدود بودن تامین کننده، پیچیدگی خاص فنی و سرمایه گذاری های قابل توجه جهت ایجاد زیرساخت مناسب تولید در کشور نیاز دارند مانند سیستم‌های Signaling وSCADA که هر کدام به نوبه خود از پیچیدگی زیادی برخوردارند و در برهه‌های زمانی مختلف تامین این سیستم‌ها تکمیل و راه اندازی بسیاری از پروژه ها را به چالش کشیده است که در این بخش تفکر و استراتژی گروه مپنا بر استفاده از تجربیات داخل گروه جهت ساخت و داخل نمودن به روشهای مختلف انتقال تکنولوژی در سطوح مختلف طراحی، ساخت تجهیزات کلیدی در داخل کشور و بومی نمودن زنجیره تامین برای این نوع تجهیزات می‌باشد.

با توجه به اینکه در این خصوص سابقه درخشانی در بخش نیروگاهی مپنا وجود دارد امیدواریم با همین مکانیزم در حوزه حمل و نقل ریلی نیز موفق باشیم، البته لازم به یادآوری است که در حال حاضر نیز در بخش‌هایی مانند ساخت لوکوموتیوهای مسافری، همکاری مشترک با شرکت Faiveley فرانسه برای ساخت انواع سیستم های ترمز، سیستم‌های تهویه مطبوع و... نیز به ثمر نرسیده است و در هر کدام از این بخشها در حال توسعه سبد محصولات گروه می‌باشیم که موضوع آن زمان خاص خود را می‌طلبد.

اما در نهایت به عنوان جمع بندی می‌توانم با اطمینان خاطر اعلام نمایم در حال حاضر امکان مهندسی، تامین و اجرای پروژه های کلان در حوزه حمل و نقل کشور بر پایه تجربیات و استفاده از توان داخل وجود داشته و برای کالاهای خاص توان مدیریت پیمانکاران خارجی را داریم و این موضوعی است که در صورت برطرف شدن دغدغه‌های دیگر پروژه ها اطمینان اجرا با سرعت معقول و کیفیت مناسب را به ما می‌دهد.

به عنوان سوال آخر در خصوص پروژه متروی اصفهان توضیح دهید؟
محدوده کار پروژه خط یک قطار شهری اصفهان و حومه شامل؛ طراحی، مهندسی، تامین تجهیزات، حمل، نصب و راه اندازی، تهیه کلیه اسناد و مدارک و نقشه های مهندسی لازم، آموزش کارکنان جهت بهره برداری مناسب در داخل و خارج کشور، تهیه و تامین لوازم یدکی و دو سال گارانتی سیستم های تامین برق، اسکادا، سیگنالینگ و مخابرات خط یک قطار شهری اصفهان است.

در این بخش نیز فعالیتهای صورت گرفته به این معنا که در بخش تامین توان کلیه تجهیزات مربوط به تامین توان پروژه شامل ترانس ها، تابلوهای MV و LV، شارژرها، باتریها، رکتیفایرها و تابلوهای DC و کابل-های مورد نیاز تامین و تحویل شده است و فاز 1 به طور کامل اجرا شده است.

در بخش برق بالاسری: در سخت‌ترین شرایط تحریم کشور، تجهیزات شبکه برق بالاسری (OCS) به طور کامل تامین و تحویل شده است و وایرهای ( (OCSمورد نیاز تامین شده است، اجرای این سیستم در فاز 1 به اتمام رسیده است.

ضمن اینکه سیستم اسکادای مورد نیاز برای کنترل بخش تامین توان طراحی و تامین شده است و نرم‌افزار مربوطه نیز تهیه شده است. همچنین زیرسیستم‌های مخابراتی مورد نیاز شامل سیستم‌های رادیو، بیسیم، تلفن، PA، PIS، ساعت، SDH، CCTV و ... نیز در حال تهیه و تحویل می‌باشد که بالغ بر 80% تامین و حمل شده است. از سوی دیگر مطالعات مهندسی به اتمام رسیده است و تامین سیستم سیگنالینگ با اولویت CBTS و تجهیزات Onboard آغاز شده است.

در عین حال پروژه به دو فاز اجرایی تقسیم شده است که فاز 1 پروژه شامل بخش شمالی خط حد فاصل پارکینگ قدس تا ایستگاه باهنر به طول حدود 10 کیلومتر شامل 9 ایستگاه و دپو کاوه می‌باشد. عملیات سیویل (تونل، ایستگاهها، دپو و ...) فاز یک در سال 91 به پایان رسید و جبهه کار برای شرکت مپنا فراهم گردید که اجرای بخش تامین توان و OCS این بخش از خط به پایان رسیده است و قطار 7000 کیلومتر در خط سیر نموده و در انتهای سال 93، تحویل موقت انجام شده است.

عملیات اجرایی سیویل فاز دوم پروژه به طول حدود 11 کیلومتر و شامل 12 ایستگاه نیز در دستور کار سایر پیمانکاران کارفرمای محترم قرار دارد که بخشهایی از مسیر تکمیل شده است و عملیات اجرایی آغاز شده است. علاوه بر پروژه های مطرح شده در فوق ما در پروژه کرج هم اقدامات خوبی انجام داده ایم و امیدواریم فاز اول پروژه شامل حدود 6 کیلومتر تا اوایل سال 95 به بهره برداری برسد. حوزه های دیگری نیز در بازارهای جدید در حال مذاکره با کارفرما هستند که تا اواسط سال جاری نهایی خواهند شد.