| کد خبر ۴۳۶۳۲
کپی شد

ستاره اوراق مشارکت افول کرد / عمر اوراق مشارکت به سر آمد

ستاره اوراق مشارکت افول کرد / عمر اوراق مشارکت به سر آمد
|

تین نیوز |  نگاهی به رقم بسیار ناچیز اوراق مشارکت منتشر و فروخته شده در سال 93 نشان می‌دهد که عمر اوراق مشارکت به عنوان ابزاری برای تأمین مالی حداقل در شرایط فعلی اقتصاد ایران به پایان رسیده است.

نمایندگان مجلس شورای اسلامی روز دوشنبه در واكنش به استدلال‌های وزیر نفت كه از كاهش سهم حوزه نفت و گاز به حدود 3 میلیارد دلار در سال آینده خبر می‌داد باز هم دست به دامان ابزار قدیمی و از كار افتاده اوراق مشاركت شدند و به دولت اجازه دادند در سال 94 معادل 50 هزار میلیارد ریال برای تأمین منابع لازم پروژه‌های نفت و گاز اوراق مشاركت منتشر كند.
 
این بند درحالی توسط نمایندگان مجلس به تصویب رسید كه برخی تحلیل گران اعتقاد دارند که با بررسی عملكرد دولت طی سال 93 در مورد انتشار اوراق مشاركت و سرنوشت اوراق منتشر شده می توان نتیجه گرفت که این ابزار عملاً كارایی خود را در اقتصاد ایران از دست داده است.
 
در سال جاری بنابر قانون بودجه 256 هزار میلیارد ریال اوراق مشاركت اجازه انتشار داشت. از این مقدار 150 هزار میلیارد ریال سهم شركت‌های دولتی، 30 هزار میلیارد ریال سهم خود دولت، 70 هزار میلیارد ریال سهم شهرداری‌ها، 12 هزار میلیارد ریال بابت مهار آب‌های مرزی و 3 هزار میلیارد ریال هم سهم اوقاف بود.
 
نكته جالب توجه اینجاست كه از این 256 هزار میلیارد ریال تنها 15 هزار میلیارد ریال، آن هم از سهم دولت در قالب طرح‌های عمرانی و توسط وزارت امور اقتصادی و دارایی منتشر شده كه از همین مقدار هم فقط 20 میلیارد ریال آن فروش رفته است.
 
* ستاره اقبال اوراق مشاركت چرا خاموش شد؟ 
واقعیت این است كه برخلاف سال‌های میانی دهه هفتاد و چند سال نخست دهه هشتاد كه ابزار تأمین مالی اوراق مشاركت، نقش مؤثری در تزریق منابع به طرح‌های عمرانی و... ایفا می‌كردند و با استقبال عمومی مواجه بودند، در نیمه دوم دهه هشتاد، ستاره اقبال اوراق مشاركت رو به افول گذاشته است.
 
با این حال سال 93 را باید سالی كم نظیر در مورد توقف انتشار اوراق مشاركت و عدم استقبال از همان اوراق اندك عرضه شده است.
 
كارشناسان در بررسی ریشه‌های عدم تمایل صاحبان نقدینگی به خرید اوراق مشاركت و به تبع آن استنكاف دولت از عرضه این اوراق به چند علت اشاره می‌كنند. نخست اینکه در شرایطی كه نرخ سود پرداختی رسمی در شبكه بانكی 20 درصد است و در بازار غیرمتشكل تا 30 درصد هم افزایش یافته طبیعی است، نرخ 22درصدی سود اوراق مشاركت، جذابیت چندانی برای دارندگان نقدینگی ندارد و در چنین شرایطی جای تعجب نیست كه اوراق مشاركت بیشتری بماند. از سوی دیگر ممكن است نظر به اهمیت و ضرورت تأمین مالی طرح‌های نفت و گاز آن هم در شرایطی كه قیمت جهانی نفت و به تبع آن سهم 5.14 درصدی این حوزه از درآمدهای نفتی، این پیشنهاد مطرح شود كه نرخ سود اوراق مشاركت طرح‌های نفتی و گازی، بالاتر تعیین شود نتیجه این كار اما ایجاد هرج و مرج در بازار پول خواهد بود. چرا كه خریداران اوراق مشاركت با نرخ 22 درصد، اوراق خود را به بانك‌ها عودت می‌كنند تا اوراق نفتی با نرخ سود بالاتر بخرند و این یعنی انبوهی از اوراق مشاركت پس داده شده روی دست بانك‌ها می‌ماند و نهایتاً نیز فقط جابجایی نقدینگی انجام گرفته و پول تازه‌ای به طرح‌ها تزریق نشده است.
 
همچنین بانک های طی سال ها با انبوهی از اوراق مشارکت سررسید شده مواجه بوده اند که ناشران آن اوراق توان پرداخت اصل مبلغ معادل آن ها را نداشته اند و در واقع بانک ها به نیابت از ناشران، اصل و فرع مبلغ اوراق را به خریداران پرداخت کرده اند و مبالغ پرداختی به سرفصل مطالبات بانک ها از دستگاه های ناشر اضافه شده است. یکی از علل افزایش مطابات معوق شبکه بانکی همین اوراق سررسید شده است.
 
گفتنی است بررسی ها نشان می دهد مانده اوراق مشارکت سررسید شده در پایان سال جاری به 53 هزار و 613 میلیارد ریال می رسد که سهم وزارت نفت از این مقدار 19 هزار و 737 میلیارد ریال است. در چنین شرایطی منطقی نیست اگر انتظار داشته باشیم بانک ها همچنان از انتشار اوراق مشارکت استقبال کنند.
 
 

ارسال نظر
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید تین نیوز، تا ۲۴ ساعت بعد منتشر خواهد شد.
  • تین نیوز نظراتی را که حاوی توهین یا افترا است، منتشر نمی‌کند.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.
  • انتشار مطالبی که مشتمل بر تهدید به هتک شرف و یا حیثیت و یا افشای اسرار شخصی باشد، ممنوع است.
  • جاهای خالی مشخص شده با علامت {...} به معنی حذف مطالب غیر قابل انتشار در داخل نظرات است.
  • در نوشتن نظرات، لطفا بعد از هر کلمه، یک فاصله خالی بگذارید.
  • در انتقال تخلفات دستگاه‌ها، موارد تخلف را با ضمیمه نمودن اسناد تخلف به آدرس info@tinn.ir ارسال نمایید تا امکان پیگیری بصورت مستند فراهم شود.