راه اندازی کریدور «TRIPP» در ارمنستان؛ فرصت ترانزیتی طلایی برای ایران
یک کارشناس ترانزیت بین المللی گفت: ایجاد کریدور TRIPP در ارمنستان، فرصت تازه ای برای ترانزیت ایران ایجاد کرده و این موضوع اهمیت نقش ایران در معادله ترانزیتی منطقه را بار دیگر بازتاب می کند.
کارشناس ترانزیت بین المللی با اشاره به توافق اخیر ارمنستان و ایالات متحده برای ایجاد کریدور حمل ونقلی «TRIPP» در جنوب ارمنستان، گفت: این توافق معادلات ژئوپلیتیکی قفقاز جنوبی را وارد مرحله ای تازه کرده است و همزمان پرسش مهمی درباره عبور کالاهای ایرانی از مسیرهای جدید مطرح می کند.
به گزارش تین نیوز به نقل از مهر، محمدمهدی کریمی قهی افزود: ارمنستان و ایالات متحده در چارچوب این توافق، ایجاد یک مسیر حمل ونقل چندوجهی ریلی و جاده ای به نام «کریدور ترامپ برای صلح و رفاه بین المللی» یا TRIPP Corridor را اعلام کردند. پروژه ای که چارچوب اجرایی آن در ۱۳ ژانویه (۲۳ دی) در واشنگتن معرفی شد و بخشی از یک کریدور بزرگ تر از بنادر دریای خزر آذربایجان تا ترکیه و اروپا است.
این کارشناس ترانزیت ادامه داد: کریدور TRIPP به طول حدود ۴۲ کیلومتر از منطقه سیونیک جنوبی ارمنستان عبور می کند و مسیر یک خط آهن متروکه دوران شوروی را احیا خواهد کرد. این مسیر، همان کریدور زنگزور است که اتصال شرق به خطوط ریلی آذربایجان و غرب به شبکه ریلی نخجوان را فراهم می کند و در نهایت، گذرگاهی پیوسته از آسیای مرکزی تا اروپا ایجاد خواهد شد.
کریمی قهی یادآور شد: توسعه خط آهن نخجوان - ترکیه نیز این مسیر را تکمیل می کند. در شمال غرب کشور، خط ریلی جلفا - نخجوان به خطوط ریلی آذربایجان و سپس روسیه متصل است و تنها به چند کیلومتر بازسازی نیاز دارد. پیش از انقلاب، این خط سالانه میزبان عبور ۴ میلیون تن کالا بود و نقش کلیدی در ترانزیت ایران داشت.
وی با اشاره به پیامدهای ژئوپلیتیکی کریدور TRIPP گفت: این پروژه بیش از آنکه صرفاً یک زیرساخت ریلی باشد، تلاشی برای بازتعریف مسیرهای ترانزیتی منطقه است. محور شرق - غرب مورد حمایت آمریکا را تقویت می کند و مسیرهای سنتی شمال - جنوب که تحت نفوذ روسیه و ایران بودند را دور می زند. در این میان، روسیه یکی از بازندگان اصلی این تحول خواهد بود.
این کارشناس ترانزیت بیان کرد: بر اساس اعلام مقامات، ارمنستان حاکمیت کامل خود بر کریدور TRIPP را حفظ خواهد کرد و تمامی اختیارات قانونی، امنیتی، گمرکی و مرزی در اختیار ایروان است. بهره برداری و توسعه این مسیر به شرکتی با نام TRIPP واگذار شده که ۷۴ درصد سهام آن متعلق به ایالات متحده و ۲۶ درصد به ارمنستان است و امتیاز انحصاری ۴۹ ساله با امکان تمدید دارد.
وی با اشاره به اظهارنظر رئیس جمهور آذربایجان گفت: الهام علی اف اعلام کرده که با اجرای این طرح، ارمنستان از طریق نخجوان به راه آهن ایران و از طریق آذربایجان به راه آهن روسیه متصل خواهد شد، این موضوع اهمیت نقش ایران در معادله ترانزیتی منطقه را بار دیگر نشان می دهد.
کریمی قهی در پایان خاطرنشان کرد: با این حال، مطالبه اصلی ایران روشن است که اگر انسداد لجستیکی میان ارمنستان و آذربایجان شکسته شود، این گشایش نباید صرفاً در خدمت مسیرهای مورد حمایت غرب باشد. باز شدن گذرگاه باید امکان عبور کالاهای ایرانی و اتصال مؤثر ایران به روسیه و کریدورهای شرق - غرب را نیز فراهم کند، در غیر این صورت توازن ترانزیتی منطقه به ضرر تهران تغییر خواهد کرد.