◄ نقد تغییرات مدیریتی پیاپی در شرکت ایران ایر/ موفقیت ایرلاین ها در ثبات مدیریتی است

کارشناسان صنعت هوانوردی معتقدند یکی از مهم ترین و جبران ناپذیرترین آسیب هایی که صنایع کشور، به ویژه صنعت هوانوردی، متحمل شده است، ناشی از تغییرات مدیریتی متعدد، شتابزده و ناگهانی بوده است.

به گزارش تین نیوز، احمدرضا فتوت، روانشناس هوانوردی (پژوهشگر پسادکتری روانشناسی)، با بررسی سیر تحولات مدیریتی در شرکت ایران ایر(هما) و مقایسه آن با سایر ایرلاین های موفق کشور، گفت: بخش قابل توجهی از موفقیت «ایرلاین سبز ایران» مرهون ثبات نسبی مدیریتی و تداوم راهبردهای کلان آن بوده است.

وی افزود: هرچند این ایرلاین در سال های اخیر با فراز و فرودهایی مواجه شده که بخشی از آن می تواند ناشی از رسوب مدیریتی و ماندگاری بیش از حد مدیریت باشد، اما این پدیده نیز در بسیاری از شرکت های بزرگ جهان دیده می شود؛ به گونه ای که در چنین سازمان هایی، معمولا مالکان یا مدیران ارشد آگاهانه و در زمان مناسب، برای حرکت در مسیر توسعه پایدار، از مدیریت کنار می روند. نمونه شناخته شده آن، شرکت مایکروسافت است که در آن  بیل گیتس در نقطه‌ای حساس مدیریت عامل را واگذار کرد تا سازمان بتواند وارد مرحله‌ای جدید از رشد شود.

فتوت با تاکید بر یافته های روانشناسی سازمانی و مدیریت تصریح کرد: تغییرات مدیریتی دفعی و مکرر برای هر سازمانی سم است، و یکی از عوامل اصلی بروز پدیده ای است که در ادبیات علمی از آن با عنوان خستگی تغییر یاد می شود. وضعیتی که به کاهش تعهد سازمانی، افت انگیزش کارکنان، افزایش رفتارهای تدافعی و در نهایت تضعیف عملکرد کل سیسستم منجر می شود. در صنایع پرریسکی مانند هوانوردی که در زمره سازمان های با قابلیت اطمینان بالا(High-Reliability Organizations) قرار می گیرند، ثبات رهبری و پیش بینی پذیری تصمیمات مدیریتی نقشی حیاتی در حفظ فرهنگ ایمنی و عملکرد پایدار دارد.

این روانشناس هوانوردی ادامه داد: انتخاب مدیران باید همواره براساس چارچوب های حرفه ای شایستگی های قابل سنجش و اهداف راهبردی سازمان صورت گیرد. بر اساس شواهد علمی در حوزه منابع انسانی مبتنی بر شواهد، نشانه های اولیه عملکرد مدیران معمولا در بازه‌ای حدود شش تا نه ماه قابل مشاهده است و آثار واقعی و راهبردی تصمیمات مدیریتی نیز طی 18 تا 24 ماه خود را نشان می‌دهد. اگر مدیری در این بازه‌ها فاقد خروجی قابل دفاع باشد، استمرار حضور او نه تنها کمکی به سازمان نمی کند بلکه می تواند آسیب‌زا باشد. 

وی تاکید کرد: حفظ یک مدیر ناکارآمد برای بیش از دو سال، در عمل به معنای نادیده گرفتن منافع سازمان و اتلاف منابع و مصداق خیانت سازمانی است. در مقابل، اگر مدیری عملکردی موثر، رو به رشد و قابل دفاع داشته باشد، عزل شتابزده او صرفا به دلیل رسیدن به یک سقف زمانی از پیش تعیین شده، اقدامی غیرعلمی و برخلاف اصول حکمرانی سازمانی محسوب می شود.

فتوت خاطرنشان کرد: زمانی که یک سازمان با حضور مدیری مشخص در مسیر توسعه، بهبود فرایندها و ارتقای عملکرد حرکت می کند، تداوم دوره مدیریتی آن فرد می تواند منجر به افزایش بهره‌وری، ثبات تصمیم گیری و بازگشت اعتماد درون سازمانی شود، عواملی که برای سازمان هاییی مانند ایرلاین ها، حیاتی و تعیین کننده‌اند.

وی در بخش دیگری از سخنان خود و در اشاره به وضعیت شرکت هواپیمایی ایران ایر گفت: در مورد «هما» یک پرسش بنیادین مطرح است؛ آیا این شرکت به صورت طبیعی دچار این وضعیت شده، یا مجموعه‌ای از تصمیمات و تغییرات مدیریتی آن را به این نقطه سوق داده‌اند؟ این پرسش زمانی اهمیت بیشتری پیدا می کند که  بدانیم در بسیاری از نمونه‌های بین‌المللی، تضعیف تدریجی یک برند ملی، زمینه‌ساز تصاحب بازار و مشتریان بالقوه آن با هزینه ای ناچیز شده است.

فتوت افزود: هر صاحب کسب‌وکاری، حتی در شرایطی کع قصد واگذاری یا فروش مجموعه خود را داشته باشد، به طور طبیعی تلاش می کند ارزش آن را حفظ یا افزایش دهد تا بتواند آن را در شرایط مناسب‌تری عرضه کند، نه اینکه با تصمیمات ناپایدار سرمایه های مادی و معنوی آن را فرسوده کند.

وی در پایان ضمن تاکید بر اینکه به نظر می رسد اراده ای جدی، منسجم و لاند مدت برای نجات هما وجود ندارد، کقت: در چنین شرایطی، برخی انتصابات و تغییرات مدیریتی نه تنها کمکی به خروج از بحران نمی کند، بلکه ممکن است آخرین ضربه‌ای باشند که توان بازسازی این شرکت را از بین می برد و به مثابه تیر خلاصی برای این شرکت عمل کند.

حال آیا انتصاب کاپیتان عبدالحی همان تیز خلاص برای هما است؟