◄ تنگناهای معیشت تاکسیرانان زیر سایه رشد شرکتهای مسافربر اینترنتی
تاکسیرانان رسمی شهر تهران با ورود شرکتهای مسافربر اینترنتی و در شرایط بحرانی فعلی کشور و افت شدید فعالیت های اقتصادی به نقطه ای نزدیک شده که می توان آن را «نابودی کامل درآمد تاکسیرانان» نامید.
تاکسیرانان رسمی شهر تهران سال هاست که شاهد فرسایش تدریجی معیشت و درآمد قشر تاکسیرانی هستند؛ فرسایشی که با ورود شرکت های مسافربر اینترنتی آغاز شد و امروز در شرایط بحرانی فعلی کشور و افت شدید فعالیت های اقتصادی به نقطه ای نزدیک شده که می توان آن را «نابودی کامل درآمد تاکسیرانان» نامید.
با ورود شرکت هایی مانند اسنپ وتپسی به چرخه حمل ونقل مدل سنتی ارائه خدمت دچار تغییرات بنیادین شد. این پلتفرم ها با مدل قیمت گذاری غیرواقعی و رقابتیِ پایین تر ازهزینه واقعی سفر ساختاری ایجاد کردند که اگرچه در ظاهر برای مسافران مقرون به صرفه بود اما عملاً پایه های اقتصادی رانندگان تاکسی را تخریب کرد. حضور هزاران خودرو شخصی بدون محدودیت، بدون استاندارد تخصصی حمل ونقل و بدون الزام های قانونی باعث شد تاکسیرانان که سال ها برای این شغل هزینه کرده وپروانه فعالیت دارند به تدریج از بازار کنار گذاشته شوند.
این روند اما با بحران اقتصادی اخیر به مراتب تشدید شده است. تعطیلی بسیاری ازواحدهای تولیدی کاهش گسترده فرصت های شغلی و گسترش بیکاری باعث شده است تعداد بسیار زیادی ازمردم بدون هیچ آموزش یا تخصصی ناچار به فعالیت در شرکت های اینترنتی شوند. نتیجه روشن است: افزایش شدید عرضه خودرو در مقابل کاهش تقاضای سفر ، سقوط کامل درآمد شاغلان اصلی حمل ونقل شهری.
در شرایطی که هزینه های تعمیرات، قطعات، لاستیک، بیمه، عوارض ، استهلاک و بنزین به شکل نجومی افزایش یافته، درآمد روزانه بسیاری ازتاکسیرانان امروز به مرز صفر رسیده واین یعنی ادامه این روند دوام پذیر نیست و آینده ای برای این صنف باقی نمی ماند.
مسئله فقط درآمد نیست؛ مسئله عدالت شغلی، رقابت برابر، رعایت استانداردها و نگاه کارشناسی به حمل ونقل عمومی است. نمی توان انتظارداشت یک تاکسیران تحت قوانین، بیمه ها، معاینه فنی تخصصی، عوارض و ضوابط سخت گیرانه باشد اما هزاران راننده غیرحرفه ای بدون هیچ قاعده مشخصی در همان بازار فعالیت کنند و نقش تعیین کننده در قیمت گذاری داشته باشند.
پیامدهای اصلی این روند:
• افت شدید درآمد تاکسیرانان رسمی وتهدید امنیت معیشتی خانواده های آنان
• بی نظمی و آشفتگی درساختار حمل ونقل شهری
• افزایش رقابت ناسالم وکاهش کیفیت خدمات
• کاهش ایمنی سفربه دلیل نبود نظارت کافی بررانندگان پلتفرمی
• افزایش استهلاک وفشار روحی بر رانندگان حرفه ای
ادامه این مسیر آسیب های اجتماعی و اقتصادی گسترده تری را درپی خواهد داشت.
راهکارهای پیشنهادی برای برون رفت از بحران :
برای احیای توازن در صنعت حمل ونقل و جلوگیری ازفروپاشی صنف تاکسیرانی چند اقدام ضروری وجود دارد:
- تنظیم گری واقعی و یکپارچه سازی قوانین برای تمام ارائه دهندگان سرویس
- شرکت های اینترنتی بایدتحت همان ضوابطی فعالیت کنند که برتاکسیرانان اعمال می شود: استاندارد خودرو، بیمه، عوارض، معاینه فنی، آموزش ایمنی، سقف و کف نرخ و…
- رقابت باید عادلانه باشد نه مخرب.
- تعیین کف قیمت گذاری براساس هزینه واقعی سفر
- قیمت سفر نباید زیر هزینه استهلاک، سوخت و حداقل دستمزد راننده باشد. پلتفرم ها نباید بانرخ گذاری هیجانی و دستکاری قیمت ها بازار راتخریب کنند.
- محدود کردن تعداد خودروهای فعال درپلتفرم ها مطابق نیاز شهر
- همان طور که تاکسی تعداد مشخص و سهمیه دارد پلتفرم ها نیز باید سقف ظرفیت داشته باشند تا بازار اشباع نشود.
- ایجاد سامانه مشترک مدیریت حمل ونقل شهری
- تاکسی و پلتفرم ها بایددر چارچوب یک سیستم منسجم شهری فعالیت کنند نه جزیره ای وبدون هماهنگی.
- حمایت مستقیم از تاکسیرانان به عنوان بخشی از ناوگان رسمی حمل ونقل شامل :
بیمه های شغلی، تسهیلات تعمیرات، نوسازی ناوگان، معافیت ها یا تخفیف های انواع عواض و حمایت از تأمین لوازم یدکی.
تقویت جایگاه اتحادیه ها و نمایندگان صنفی در تصمیم سازی ها :
تاکسیرانان باید درجلسات تعیین نرخ و سیاست گذاری حضور داشته باشند ، چون هیچ کس مثل آنان واقعیت میدان را لمس نمی کند.مشکل امروز فقط کاهش درآمد نیست؛ بحران یک ساختار است.
سیستم حمل ونقل شهری زمانی پایدار خواهد بود که بین عرضه و تقاضا تعادل برقرار شود، قوانین برای همه یکسان اعمال شود، و معیشت رانندگان حرفه ای قربانی رقابت بی قاعده نشود.
تا زمانی که پلتفرم ها بدون ضابطه گسترش می یابند و بحران اقتصادی هر روز افراد بیشتری را به سمت این کار سوق می دهد، نه تاکسیرانان دوام می آورند، نه کیفیت حمل ونقل شهری حفظ خواهد شد.
انتهای پیام
