امضای تفاهمنامه همکاری مشترک میان وزارت کشور و سازمان حفاظت محیط زیست
تین نیوز | تفاهم نامه همكاری مشترك وزارت كشور و سازمان حفاظت محیط زیست با موضوعات برنامهریزی، نظارت، اجرا و راهبری مجموعهای از طرحها و اقدامات مرتبط و موثر در كاهش آلایندههای هوا ناشی از حمل و نقل موتوری و سوخت ، كمك به بهبود مدیریت پسماند در شهرها و روستاهای كشور و كاهش آلودگیهای محیط زیست مرتبط با آنها و ارتقاء شاخصها و مولفههای محیط زیستی به امضای دكتر معصومه ابتكار معاون رییس جمهور و رییس سازمان حفاظت محیط زیست و دكتر عبدالرضا رحمانی فضلی وزیر كشور رسید.
به گزارش تین نیوز از روابط عمومی سازمان شهرداری ها و دهیاری های كشور، این تفاهمنامه در راستای تحقق "اصل پنجاه قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مبنی بر حفاظت از محیط زیست به عنوان یك وظیفه عمومی" و اجرای هر چه بهتر قوانین و مصوبات محیط زیست ازجمله، قانون "مدیریت مصرف سوخت و توسعه حمل و نقل عمومی" و "راهكارهای اجرایی كاهش آلودگی هوای كشور، مصوبه هیات وزیران"، "قانون مدیریت پسماندها"و اجرای "بند (ه) تبصره 21 قانون بودجه سال 93"، كشور منعقد شده است.
اهداف این تفاهمنامه عبارتست از : بهبود شاخصهای كیفی هوا متاثر از حمل و نقل (از وضعیت موجود (حداقل) به استانداردهای مصوب كیفیت هوای محیطهای باز كشور تا پایان برنامه ششم توسعه)، كمك به بهبود مدیریت پسماندهای عادی شامل مدیریت پسماند در شهرها و روستاهای كشور و كاهش آلودگیهای مرتبط با آنها و ساماندهی مدیریت پسماندهای عادی در كشور با رویكرد كاهش تولید، تفكیك از مبدا و افزایش میزان بازیافت پسماندهای تولیدی با شناسایی و استفاده از كلیه پتانسیلهای موجود از جمله مشاركت حداكثری شهروندان، بخش خصوصی داخلی و خارجی ، سازمانهای مردم نهاد، ... و
بهبود سایر شاخصهای كمی و كیفی منابع زیستی.
به موجب این تفاهم نامه ، طرفین در خصوص بهبود شاخصهای كیفی هوا متاثر از حمل و نقل، اقدامات مختلفی را انجام خواهند داد كه برخی از آنها عبارتست از: تدوین و اجرای بسته برنامهای هوای پاك بر اساس شاخصهای اعلامی مورد توافق طرفین در شهرها ،مشاركت در كارگروههای ملی و استانی و محلی در محورهای قوانین و مقررات، فنی و اجرایی ،تشكیلات و ساختار، آموزش و فرهنگسازی ، مشاركت در جهت توسعه سامانههای حمل و نقل عمومی و نظارت بر رعایت معیارهای فنی و زیستمحیطی خودروهای فعال در سیستم حمل و نقل شهری و همكاری جهت جلوگیری از تردد خودروهای آلاینده و دارای نقص فنی در
سطح شهرهای كشور.
ارائه آموزشهای عمومی و تخصصی و هدفمند به منظور جلب مشاركت بیشینه مردم در طرح و اجرای بسته برنامهای هوای پاك ، برگزاری كارگاههای آموزشی و سمینارهای تخصصی در زمینه پیشگیری، كنترل و مقابله با آلودگی هوا و عوارض آن در سطوح ملی، استانی و محلی، طراحی، تصویب و آغاز به فعالیت كمپین مبارزه با آلودگی هوا، ارایه راهكارهای تشویقی در جهت ترویج سرمایهگذاری بخش خصوصی در طرحها و پروژههای حمل و نقلی موثر در ارتقای شاخصهای كیفیت هوا سایر اقداماتی است كه در زمینه بهبود شاخصهای كیفی هوا متاثر از حمل و نقل صورت می پذیرد.
ایجاد زیرساختهای لازم به منظور افزایش سهم پیاده (پیادهروی)، دوچرخه و موتور سیكلت برقی و حمل و نقل عمومی پایدار در شهرها ، رتبهبندی شهرهای كشور بر اساس معیارهای زیستمحیطی و میزان پیشرفت آنها در زمینه مبارزه با آلودگی هوا، همكاری در توسعه شبكههای پایش امواج و صدا و هوا، به كارگیری انرژیهای پاك و تجدیدپذیر در سامانههای حمل و نقل شهری و فراهم نمودن زمینه لازم جهت اجرای بند (ه) تبصره 21 قانون بودجه سال 93 كشور، سایر اقداماتی است كه در خصوص بهبود شاخصهای كیفی هوا متاثر از حمل و نقل با همكاری وزارت كشور و سازمان حفاظت محیط زیست اجرایی می شود.
همچنین دو طرف در زمینه كمك به بهبود مدیریت پسماندهای عادی اقداماتی را با همكاری یكدیگر انجام خواهند داد كه از آن جمله می توان به نظارت بر رعایت ضوابط فنی و زیست محیطی پروژههای مدیریت پسماند عادی به ویژه تأسیسات زبالهسوز، كمپوست و هاضم قبل از عقد قرارداد اشاره نمود كه به موجب آن، طرفین هماهنگیهای لازم را از طریق استانداریها، شهرداریها، كمیته ماده 2 آییننامه ارزیابی زیستمحیطی طرحهای توسعه ، ادارات كل حفاظت محیط زیست و سایر دستگاههای ذیربط، جهت جلوگیری از عقد قرارداد ایجاد تأسیسات یاد شده، قبل از تأیید مشخصات فنی توسط سازمان
شهرداریها و دهیاریهای كشور و دریافت تأییدیه زیستمحیطی از سازمان حفاظت محیط زیست و همچنین اعمال اصلاحات فنی و زیست محیطی در قراردادهای منعقده انجام خواهند داد.
توانمندسازی شوراهای اسلامی، شهرداریها و دهیاریهای كشور جهت مدیریت صحیح پسماندها و برگزاری سمینارهای تخصصی مدیریت پسماندها در سطوح ملی، استانی و محلی ، همكاری در اصلاح قوانین و آییننامههای موجود و تسریع در تهیه و ابلاغ دستورالعملها و شیوهنامههای موضوع قانون مدیریت پسماندها و آییننامه اجرایی آن ، پیگیری مشترك برای پیشبینی پیشنهادهای طرفین در حوزه محیط زیست شهری و روستایی (با تاكید بر مدیریت پسماند) در برنامه توسعه ششم و لایحه بودجههای سالانه با تشكیل كارگروه ویژه مدیریت پسماند سایر اقداماتی است كه با همكاری مشترك دو طرف در خصوص
كمك به بهبود مدیریت پسماندهای عادی اجرای خواهد شد.
حمایت از بخش خصوصی جهت سرمایهگذاری در ایجاد تأسیسات پردازش، بازیافت و دفع پسماندها با تأكید بر استفاده از فناوریهای نوین و تدوین و اجرای برنامه مدیریت جامع پسماندهای استانهای كشور با اولویت استانهای ساحلی با هماهنگی استانداریها و ادارات كل حفاظت محیطزیست و سایر دستگاههای ذیربط ، تهیه و اجرای برنامه جامع ارتقای آگاهیهای عمومی شهروندان با هدف كاهش تولید و تفكیك پسماندها از مبدا با استفاده از كلیه ظرفیتهای موجود در صدا و سیما در سطوح ملی و استانی و سایر دستگاههای ذیربط و با همكاری سازمانهای مردمنهاد و شوراهای اسلامی شهر و
روستا ،دیگر اقدامات اجرائی این موضوع است.
همچنین اقدامات لازم در زمینه مشاركت در اجرای "طرح مسیر سبز- ساحل پاك" در شهرها و روستاهای تحت پوشش ، حمایت و پشتیبانی از طرح و اجرای كمپین كاهش تولید پسماندها توسط شوراهای اسلامی، سازمانهای مردمنهاد و سایر تشكلهای مردمی ، پیگیری حذف یارانه محصولات تجزیهناپذیر زیستمحیطی (به ویژه پلاستیكها) و حمایت از تولیدات دوستدار محیطزیست ، پیگیری اختصاص یارانه كودهای آلی (كمپوست، ورمی كمپوست و...) به شهرداریها و دهیاریهای واجد تأسیسات مذكور ، كمك به ساماندهی مدیریت پسماندهای عمرانی و ساختمانی و توجه به نقش، جایگاه و ظرفیت شوراهای اسلامی
شهر و روستا و سازمانهای مردمنهاد در جهت مشاركت و تسریع در نیل به اهداف زیستمحیطی با آموزش و توانمند سازی آنها ؛ سایر اقداماتی است كه با همكاری مشترك دو طرف در خصوص كمك به بهبود مدیریت پسماندهای عادی اجرای خواهد شد.
همچنین در اجرای تحقق مفاد این تفاهم نامه در زمینه بهبود سایر شاخصهای كمی و كیفی منابع زیستی برخی اقدامات صورت خواهد گرفت كه عبارتست از : ایجاد، راهبری و نگهداری مراكز مدیریت كنترل و پایش آلودگی محیط زیست ، پیگیری و ایجاد ساختارهای لازم جهت رفع آلودگیهای محیط زیست (آب، خاك، هوا، صوت، و پسماند) در حد استانداردها و ضوابط محیط زیست ، همكاری در اجرای بند (ه) تبصره 21 قانون بودجه سال 93 كشور و پیگیری و استفاده از ظرفیت بند 20 ماده 55 قانون شهرداریها در جهت برخورد با واحدهای آلاینده در جهت بهبود وضعیت كیفی محیط زیست با مشاركت شهرداریها.
تعهدات سازمان حفاظت محیط زیست برای اجرائی شدن مفاد این تفاهم نامه در موضوع بهبود شاخصهای كیفی هوا متاثر از حمل و نقل عبارتست از : پیگیری تأمین پیشنیازهای ارایه و نظارت بر عرضه سوخت یا انرژی پاك برای ناوگان حمل و نقل و افزایش ایستگاههای سنجش در شهرهای كشور و فراهم آوردن امكان پایش و سنجش مستمر كیفیت هوای شهرها.
همچنین تعهدات این سازمان در موضوع كمك به بهبود مدیریت پسماندهای عادی عبارتست از : ایجاد زیرساختهای لازم جهت نظارت بر آلایندههای خروجی تأسیسات امحا و دفع پسماند به ویژه زبالهسوز و نظارت عالی و پیگیری اجرای كامل مفاد قانون مدیریت پسماندها و آییننامه اجرایی آن توسط كلیه دستگاههای موظف با تأكید بر پایدار كردن موضوع ماده 12 آییننامه اجرایی قانون مدیریت پسماندها.
تعهدات سازمان حفاظت محیط زیست در زمینه بهبود سایر شاخصهای كمی و كیفی منابع زیستی عبارتست از: تدوین سیستم جامع پایش و سنجش شاخصهای كیفیت هوا و سایر منابع زیستی ، تسریع در تهیه و ابلاغ دستورالعملها و شیوهنامههای موثر و مرتبط در ارتقای شاخصهای كیفی هوا ، نظارت بر فعالیت مراكز كنترل و پایش آلودگی محیط زیست ، نظارت عالی بر اجرای برنامه حفظ، نگهداری، و توسعه فضای سبز از طریق شهرداریها و سایر دستگاههای مرتبط وهمكاری در مفاد تبصره یك ماده 688 قانون مجازات اسلامی و پیگیری درخواستهای شهرداریهای كشور در موارد مرتبط.
همچنین تعهدات وزارت كشور برای اجرائی شدن مفاد این تفاهم نامه در موضوع بهبود شاخصهای كیفی هوا متاثر از حمل و نقل عبارتست از: همكاری شهرداریها در راهبری و نگهداری مراكز پایش و ارایه گزارشهای دورهای ، بهرهگیری از فناوریهای نوین در جهت كاهش عوامل مولد آلایندههای زیستمحیطی در حوزه حمل و نقل ، اصلاح روند انجام معاینه فنی و اجرای جدی و مستمر قوانین آن.
بازنگری و اجرای قوانین از رده خارج كردن خودروهای فرسوده و ایجاد زیرساختهای لازم ، مدیریت تقاضای سفر و توسعه و ارتقای سطح خدمات كیفی و كمی حمل و نقل همگانی و ارزیابی زیستمحیطی پروژههای حمل و نقل پیش از اجرا ؛ سایر تعهدات وزارت كشور در این زمینه است.
تعهدات وزارت كشور در خصوص كمك به بهبود مدیریت پسماندهای عادی عبارتست از:تهیه برنامه عملیاتی مدیریت پسماندهای عادی استانهای كشور با تأكید بر كاهش تولید پسماند و تفكیك از مبدا و ارتقای آگاهیهای عمومی با مشاركت شهروندان از طریق كارگروههای استانی طی یك سال آتی ، تهیه برنامه اجرایی جهت جلوگیری از دفن غیر بهداشتی پسماندها تا پایان برنامه پنجم توسعه جهت شهرهای موضوع بند الف ماده 193 برنامه پنجم توسعه و پیگیری انجام مطالعات ارزیابی زیستمحیطی پروژههای امحاء پسماند پیش از اجرا، مطابق قوانین و آییننامههای موضوعه.
ضمنا تعهدات وزارت كشور در زمینه بهبود سایر شاخصهای كمی و كیفی منابع زیستی عبارتست از : پیگیری ایجاد تشكیلات سازمانی متناسب محیط زیست و توسعه پایدار در شهرداریهای كلانشهرها و مراكز استانهای كشور و همكاری شهرداریها در حفظ و نگهداری ایستگاههای پایش كیفی منابع محیط زیست.
برگزاری دورههای آموزشی به منظور توسعه و ترویج سبكهای زندگی سازگار با محیط زیست از طریق اصلاح الگوی مصرف ، تدوین برنامه عملیاتی حفظ، نگهداری و توسعه فضای سبز از طریق شهرداریها و سایر دستگاههای ذیربط و تسهیل در صدور مجوز تشكیل سازمانهای مردمنهاد زیستمحیطی ؛ سایر تعهدات وزارت كشور در این زمینه است.
به منظور اجرای بهینه مفاد این تفاهمنامه، كمیته مشتركی متشكل از نمایندگان تامالاختیار طرفین در سطح ملی، وظیفه برنامهریزی، هماهنگی اجرایی، پیگیری و نظارت بر اجرای مفاد این تفاهمنامه را از طریق دفاتر تخصصی ملی طرفین، شورای هماهنگی ترافیك استانها در موضوع (الف) تفاهمنامه و كارگروههای استانی و شهرستانی مدیریت پسماند (با عضویت شهردار مركز استان، یك نفر از سایر شهرداران و دهیار منتخب استان یا شهرستان به انتخاب معاون هماهنگی امور عمرانی استانداری) در موضوع (ب و پ) تفاهمنامه بر عهده خواهند داشت.
كمیته ملی، استانی و شهرستانی حداقل هر دو ماه یك بار تشكیل جلسه خواهد داد و گزارش پیشرفت كار را به امضاكنندگان تفاهمنامه ارایه میكند. مصوبات جلسات كمیته یاد شده برای طرفین در كلیه سطوح لازمالاجرا است.