باید به دنبال منشاء تولید آلودگی هوا باشیم
وبلاگ تین نیوز، سید جعفر تشکری هاشمی | با وجود این كه كیفیت بنزین مصرفی پایتخت و نیز گازوییل مصرفی ناوگان اتوبوسرانی تهران، بسیار بهتر از گذشته شده اما امروز، مسئله جدی هوای تهران، ذرات معلق زیر دو و نیم میكرون به عنوان آلاینده حاكم و شاخص اصلی آلودگی هواست، ضمن این كه پس از آن، ذرات معلق زیر 10 میكرون قرار دارند.
ذرات معلق، عمدتاً محصول سوخت خودروهای دیزلی و بنزینی هستند و اعتقاد داریم باید به دنبال منشاء تولید آلودگی باشیم كه عموماً در تهران، منابع متحرك یعنی وسایل نقلیه موتوری از جمله خودروهایی كه از استانداردهای پایین برخوردارند به خصوص خودروهای كاربراتوری، خودروهای فرسوده، خودروهای فاقد معاینه فنی كه موتور آنها تنظیم نشده و موتورسیكلتها باشیم که مبادی اصلی تولید آلودگی در تهران محسوب می شوند.
بر اساس قانون، خودروهای فرسوده و آلاینده در تهران و دیگر كلان شهرهای كشور اجازه تردد ندارند، این در حالی است كه از بیش از 3 میلیون دستگاه خودروی موجود در تهران، كمتر از 300 هزار دستگاه یعنی زیر 10 درصد معاینه فنی دارند، در شرایطی است كه بنا بر مصوبه هیأت وزیران، باید از حركت هر خودرویی كه فاقد معاینه فنی است، جلوگیری به عمل آید، در صورتی كه به این موضوع اهمیتی داده نمی شود.
در طول 8 سال دولت های نهم و دهم، كمتر از 400 هزار دستگاه خودروی فرسوده از رده خارج شدند و به عبارتی، هر سال تنها 50 هزار دستگاه خودروی فرسوده از رده خارج شد امروز میزان خروج خودروهای فرسوده، ضعیف تر از گذشته نیز شده و شاهد هستیم كه انبوه خودروهای فرسوده، نه تنها در جاده ها و راه های روستایی، بلكه در بزرگراه ها و خیابان های تهران و سایر كلان شهرهای کشور به راحتی تردد می كنند.
یك دستگاه خودروی كاربراتوری به ازای هر كیلومتر پیمایش، 40 گرم آلودگی تولید می كند كه در صورت فرسوده بودن، این میزان به 60 گرم نیز افزایش می یآبد این در شرایطی است كه یك دستگاه خودروی استاندارد یورو دو در هر كیلومتر پیمایش، زیر 3 گرم آلودگی تولید می كند و در مقابل، آلودگی هر دستگاه موتورسیكلت كاربراتوری به ازای هر كیلومتر پیمایش، بالغ بر 15 گرم است.
همچنین با وجود ممنوعیت تولید موتورسیكلت های كاربراتوری، ساخت این نوع موتورسیكلت ها در كشور همچنان ادامه دارد و در مقابل، از جایگزین كردن موتورسیكلت های برقی فاقد آلودگی به جای این موتورسیكلت های آلاینده حمایت نمی شود، این در شرایطی است كه مالكان موتورسیكلت های تهران خود را از انجام معاینه فنی معاف می دانند و اگر در تهران، معاینه فنی خودروها به 10 درصد نمی رسد، معاینه فنی موتورسیكلت ها به یك هزارم هم نمی رسد.
برای غلبه بر بحران آلودگی هوای تهران، چند راه حل روشن وجود دارد، اجرای قانون از طریق جلوگیری از تردد خودروهای فرسوده و آلاینده عموماً كاربراتوری، توسعه حمل و نقل پاك از جمله حمایت از جایگزینی موتورسیكلت های برقی به جای بنزینی، توسعه ناوگان حمل و نقل عمومی با محوریت مترو و بی آر تی و نوسازی ناوگان اتوبوسرانی و ناوگان تاكسیرانی، اصلی ترین راهكارهای اجرایی كاهش و كنترل آلودگی هوای تهران هستند.
6 سال است كه دولت های گذشته و فعلی به تهران هیچ اتوبوسی نداده اند، در صورتی كه دولت باید 82 و نیم درصد از هزینه خریداری اتوبوس های تهران را تامین كند، همچنین دولت باید حداقل یك سوم هزینه كرایه حمل و نقل عمومی را از طریق پرداخت یارانه بپردازد، ضمن این كه نیمی از هزینه توسعه حمل و نقل عمومی نیز بر عهده دولت است و به عنوان نمونه، امروز كه در آخرین فصل سال قرار داریم، دولت تنها 47 میلیارد تومان بابت توسعه مترو پرداخته است.
در شرایطی كه همه می دانیم خودروها عامل اصلی آلودگی هوای تهران هستند، دولت بابت خرید 110 هزار خودروی موجود در انبار خودروسازان، یك باره دو هزار و 750 میلیارد تومان یعنی بیش از 58 برابر كمكی كه امسال بابت توسعه حمل و نقل ریلی ارائه نموده، وام به توسعه حمل و نقل شخصی اختصاص داده که این بدان معناست كه از نظر دولت، ارزش توسعه مترو، کمتر از دو درصد اهمیت توسعه وسایل نقلیه شخصی است.