راه آهن زابل–نهبندان همچنان در دستور کار؛ مطالعات مسیر با جدیت دنبال می شود
نماینده مردم سیستان در مجلس شورای اسلامی گفت: یکی از موضوعاتی که طی چند سال گذشته به صورت جدی پیگیری شده، اجرای راه آهن زاهدان–زابل–میلک است و برنامه ریزی وزارت راه و شهرسازی نیز بر این اساس بوده که ابتدا پروژه چابهار–زاهدان به سرانجام برسد و هم زمان مطالعات محور زاهدان به زابل و میلک انجام شود.
به گزارش تین نیوز به نقل از ایرنا، در پی مطرح شدن ابهام هایی درباره سرنوشت راه آهن زابل–نهبندان و احتمال حذف این محور از کریدور ریلی شرق کشور، نمایندگان مردم منطقه سیستان در مجلس شورای اسلامی تأکید کردند که این مسیر همچنان در برنامه های ریلی کشور قرار دارد و مطالعات آن با جدیت در حال انجام است؛ با این حال، محور زابل–نهبندان هنوز وارد مرحله عملیات اجرایی نشده و تکمیل مطالعات، اصلاح مسیر و اخذ مجوزهای قانونی و زیست محیطی در دستور کار قرار دارد.
فرهاد شهرکی اظهار کرد: پیگیری هایی با قرارگاه سازندگی خاتم الانبیا انجام شده تا تجهیزات و امکانات کارگاه هایی که پس از پایان عملیات در جنوب استان آزاد می شوند، برای اجرای پروژه های ریلی در شمال استان مورد استفاده قرار گیرد.
نماینده مردم سیستان در مجلس شورای اسلامی ادامه داد: از ابتدای امسال جلساتی با فرمانده قرارگاه خاتم برگزار و درخواست شده است تجهیزات و امکانات کارگاه های جنوب استان پس از پایان فعالیت، از استان خارج نشود و به سمت شمال استان منتقل شود تا امکان آغاز عملیات راه آهن زاهدان–زابل فراهم شود.
وی گفت: هم زمان موضوع از طریق وزارت راه و شهرسازی نیز پیگیری شده و طی یکی دو سال گذشته مجوزهای مورد نیاز از دستگاه های مختلف از جمله میراث فرهنگی و محیط زیست دنبال شده است.
شهرکی با بیان اینکه قرار است یک جبهه کاری از سمت زابل نیز فعال شود، اظهار کرد: تلاش ما این است که در مهرماه و پس از استقرار امکانات و تجهیزات، عملیات اجرایی راه آهن زاهدان–زابل از سمت زابل نیز آغاز شود و در کنار آن، جبهه کاری از سمت زاهدان نیز دنبال شود.
زابل–نهبندان؛ مطالعات در حال تکمیل است
وی درباره ابهام های مطرح شده پیرامون مسیر زابل–نهبندان نیز گفت: اینکه گفته می شود این مسیر قرار است حذف شود یا راه آهن از زابل به نهبندان ادامه پیدا نکند، صحت ندارد و مطالعات این محور در حال انجام است.
نماینده مردم زابل در مجلس شورای اسلامی افزود: مطالعات زابل–نهبندان به صورت فازبندی دنبال می شود و بخش عمده ای از مطالعات آن انجام شده است؛ همچنین موضوع اخذ مجوزهای محیط زیست نیز به طور جدی پیگیری شده و برای مطالعات این محور در بودجه سال ۱۴۰۵ اعتبار پیش بینی شده است.
وی تصریح کرد: تلاش ما این است که در زمان اجرای محور زاهدان–زابل، مطالعات زابل–نهبندان نیز به اتمام برسد تا پس از فراهم شدن شرایط مالی، فاصله زمانی میان این دو مرحله به حداقل برسد.
شهرکی ادامه داد: اگر شرایط مالی کشور اجازه می داد، هدف ما این بود که دو جبهه زابل–زاهدان و زابل–نهبندان به صورت موازی وارد عملیات شوند، اما در شرایط فعلی چنین امکانی وجود ندارد و اولویت اجرایی با محور زاهدان–زابل است.
وی تأکید کرد: با وجود این محدودیت مالی، مسیر زابل–نهبندان از برنامه خارج نشده و مطالعات و اقدامات لازم برای آماده سازی آن ادامه دارد.
نماینده مردم سیستان در مجلس شورای اسلامی درباره اهمیت اتصال میلک به شبکه ریلی نیز اظهار کرد: راه آهن چابهار–زاهدان تا زمانی که به زابل و سپس میلک متصل نشود، زنجیره اصلی اتصال بندر چابهار به افغانستان کامل نخواهد شد.
وی افزود: افغانستان نیز پیگیر ایجاد این ارتباط است و اتصال ریلی چابهار به میلک می تواند ارتباط ایران با افغانستان و در ادامه مسیرهای آسیای مرکزی را تقویت کند.
اصل مسیر زابل–نهبندان مصوب است
محمد سرگزی، دیگر نماینده مردم منطقه سیستان در مجلس شورای اسلامی، نیز در گفت وگو با خبرنگار ایرنا درباره وضعیت محور زابل–نهبندان اظهار کرد: باید میان قطعی بودن اصل مسیر و آغاز عملیات اجرایی آن تفاوت قائل شد.
وی افزود: اتصال زابل به نهبندان، بیرجند، قاین و یونسی در قالب کریدور ریلی شرق کشور تعریف شده و این مسیر صرفاً یک پیشنهاد محلی یا ایده اولیه نیست، بلکه در برنامه کلان کریدور ریلی شرق کشور قرار دارد.
سرگزی تصریح کرد: با این حال، خود محور زابل–نهبندان هنوز وارد مرحله عملیات اجرایی نشده و در حال حاضر مطالعات آن با جدیت دنبال می شود.
وی ادامه داد: مطالعات تفصیلی این محور انجام شده و نقشه ها نیز مطابق نظر سازمان حفاظت محیط زیست اصلاح شده است و تلاش می شود مراحل باقی مانده برای آماده سازی طرح تکمیل شود.
نماینده مردم منطقه سیستان در مجلس درباره ادامه مسیر در خراسان جنوبی گفت: بخش نهبندان–بیرجند–قاین–یونسی وارد عملیات اجرایی شده و در چند قطعه پیمانکار فعال دارد و اتصال زابل به این شبکه در قالب کریدور ریلی شرق کشور تعریف شده است.
ملاحظات محیط زیستی مسیر زابل–نهبندان
سرگزی با اشاره به حساسیت های محیط زیستی این محور اظهار کرد: یکی از مهم ترین موضوعات در مطالعات زابل–نهبندان، نحوه عبور مسیر از محدوده تالاب هامون است که به همین دلیل سازمان حفاظت محیط زیست ملاحظات و پیشنهادهایی برای اصلاح مسیر ارائه کرده است.
وی افزود: بر اساس این ملاحظات مقرر شده مسیر راه آهن حتی الامکان در مجاورت جاده موجود زابل–میل نادر–نهبندان طراحی شود تا از ایجاد یک کریدور جدید در پهنه تالاب هامون جلوگیری شود.
نماینده مردم زابل در مجلس شورای اسلامی ادامه داد: شرکت ساخت و توسعه زیربناهای حمل ونقل کشور نیز نقشه ها و مسیر پیشنهادی را مطابق نظر محیط زیست اصلاح کرده است.
وی گفت: با وجود این اصلاحات، در بخش هایی که مسیر همچنان از محدوده یا بستر تالاب عبور می کند، اخذ تأیید دستگاه های نظارتی و تکمیل فرایندهای قانونی ضروری است و پیگیری این موضوع ادامه دارد.
سرگزی تأکید کرد: این موضوع به معنای مخالفت با اصل احداث راه آهن زابل–نهبندان یا حذف آن از برنامه نیست، بلکه موضوع اصلی، نحوه عبور مسیر و رعایت الزامات قانونی و زیست محیطی است.
زاهدان–زابل–میلک؛ در آستانه آغاز عملیات از سمت زابل
وی درباره محور زاهدان–زابل–میلک نیز گفت: این پروژه حدود ۲۶۶ کیلومتر طول دارد و از نظر مطالعات و انتخاب پیمانکار پیشرفت قابل توجهی داشته، اما عملیات اجرایی گسترده آن هنوز در زمین آغاز نشده و در مرحله نهایی پیش از اجرا قرار دارد.
نماینده مردم زابل در مجلس شورای اسلامی افزود: بر اساس برنامه اولیه، قرار بود پروژه در اسفندماه گذشته از سمت زابل آغاز شود، اما شرایط ایجادشده و فشاری که بر منابع و برنامه های اجرایی کشور وارد شد، آغاز پروژه را به تأخیر انداخت.
وی ادامه داد: در جلسه اخیر با مدیرعامل شرکت ساخت و معاون ساخت راه آهن مقرر شد تیم فنی قرارگاه سازندگی خاتم الانبیا و مؤسسه جهاد نصر در منطقه حاضر شوند تا محل دقیق آغاز عملیات و استقرار کارگاه مشخص و مقدمات تجهیز کارگاه و ورود ماشین آلات فراهم شود.
سرگزی گفت: برنامه فعلی این است که عملیات اجرایی پروژه از سمت زابل در مهرماه ۱۴۰۵ آغاز شود.
وی درباره اعتبار مورد نیاز این خط نیز اظهار کرد: اعتبار پیش بینی شده مورد نیاز برای اجرای این پروژه در حال حاضر حدود ۲۰ هزار میلیارد تومان برآورد شده و استمرار تأمین اعتبار سالانه، یکی از الزامات اصلی برای تکمیل آن خواهد بود.
سرگزی درباره مجوز زیست محیطی محور زاهدان–زابل–میلک نیز گفت: براساس اعلام سازمان حفاظت محیط زیست، مجوز زیست محیطی پروژه در حال نهایی شدن است و اعلام شده که مجوز کتبی نیز ظرف دو هفته آینده صادر خواهد شد.
وی افزود: نقطه اتصال خط آهن به مرز میلک نیز باید توسط کمیته ای با مسئولیت وزارت امور خارجه و حضور دستگاه های ذی ربط تعیین شود، هرچند این موضوع خللی در آغاز عملیات اجرایی پروژه از سمت زابل ایجاد نمی کند.
میلک؛ مقصد ترانزیتی راه آهن سیستان
نماینده مردم زابل در مجلس شورای اسلامی با اشاره به ظرفیت اقتصادی مرز میلک اظهار کرد: در سه ماهه نخست سال ۱۴۰۵ بیش از ۳۴۱ هزار تن کالا از مرز میلک جابه جا شده که حدود ۲۲۰ هزار تن آن مربوط به ترانزیت بوده است.
وی افزود: برای خط ریلی زاهدان–زابل–میلک ظرفیت حمل حدود ۲ میلیون تن بار در سال نخست و حدود ۹ میلیون تن در سال بیستم پیش بینی شده و ظرفیت جابه جایی مسافر نیز از حدود یک میلیون نفر در سال نخست به حدود ۲ میلیون نفر در سال بیستم خواهد رسید.
سرگزی ادامه داد: اتصال ریلی می تواند هزینه و زمان حمل کالا میان ایران و افغانستان را کاهش دهد، زمینه توسعه ترانزیت از چابهار به افغانستان و آسیای مرکزی را فراهم کند و ظرفیت صادرات و جابه جایی کالاهای حجیم را افزایش دهد.
وی خاطرنشان کرد: کاهش تردد کامیون های سنگین در جاده های منطقه، ایجاد اشتغال در بخش های حمل ونقل، انبارداری، تعمیرات و خدمات مرزی و همچنین تقویت ظرفیت های اقتصادی منطقه آزاد سیستان از دیگر آثار مورد انتظار این طرح است.
راه آهن زاهدان–زابل–میلک یکی از طرح های مهم زیرساختی شمال سیستان و بلوچستان است که با هدف اتصال ریلی منطقه سیستان به شبکه ریلی کشور، بندر چابهار و مرز میلک در حال پیگیری است؛ طرحی که اجرای آن علاوه بر ایجاد دسترسی ریلی برای جمعیت منطقه، می تواند ظرفیت های ترانزیتی و اقتصادی مرز میلک و ارتباط ایران با افغانستان را تقویت کند.