◄ در رثای محمد معزالدین؛ مردی که گردشگری را بخشی از توسعه ایران می‌دید

روز سه شنبه، ۱۰ شهریور ۱۴۰۵، خبر درگذشت مهندس محمد معزالدین، از پیشکسوتان نام آشنای صنعت گردشگری ایران، چون صاعقه ای سنگین و ناباورانه فضای فرهنگ و گردشگری کشور را دربرگرفت. او که عمری را در مسیر اعتلای ایرانگردی و جهانگردی سپری کرده بود، با دانش، تجربه و نگاهی توسعه گرا، نام خود را در حافظه تاریخی این صنعت ماندگار ساخت.

کارنامۀ پربار مدیریتی

محمد معزالدین در سال های ۱۳۷۶ تا ۱۳۸۰، در دوران وزارت دکتر عطاءالله مهاجرانی و سپس دکتر احمد مسجدجامعی، در سمت معاون وزیر و رئیس سازمان ایرانگردی و جهانگردی به ایفای نقش پرداخت. در آن سال ها، سازمان ایرانگردی و جهانگردی زیرمجموعۀ وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بود و مسئولیت سیاست گذاری و مدیریت گردشگری کشور را بر عهده داشت. او همچنین در سال های ۱۳۷۹ تا ۱۳۸۱ به عنوان نمایندۀ ایران در نشست های تخصصی و بین المللی گردشگری حضور یافت.

پس از آن، مسئولیت های مدیریتی او در قامت قائم مقام و معاون سرمایه گذاری دبیرخانه شورایعالی مناطق آزاد ادامه یافت و تا پایان عمر نیز عضو شورای راهبردی وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی بود.

میراثی ماندگار؛ برجسته ترین اقدامات

از مهم ترین و ماندگارترین یادگارهای دوران مدیریتی معزالدین، تهیه و تدوین «برنامه ملی گردشگری» بود. او برای این کار از مشاوران مجرب داخلی و خارجی و همچنین ظرفیت کارشناسان ایرانی بهره گرفت تا مسائل گردشگری به صورت همه جانبه و هماهنگ دیده شود و گردشگری از حاشیه به یکی از ارکان اصلی توسعه کشور تبدیل گردد.

در عرصه بین الملل، مدیریت برگزاری اجلاس وزرای گردشگری کشورهای اسلامی در اصفهان از اقدامات شاخص او بود که نقش مهمی در معرفی ایران در شبکه گردشگری جهان اسلام داشت. او در اوج گفتمان «گفت وگوی تمدن ها»، به خوبی دریافته بود که گردشگری می تواند یکی از عرصه های مؤثر این گفت وگو باشد؛ از این رو، برای بین المللی سازی گردشگری ایران، برگزاری رویدادهای بین المللی و استفاده از ظرفیت گردشگری برای معرفی فرهنگ و تمدن ایران، تلاشی بی وقفه داشت.

معزالدین باوری راسخ داشت که گردشگری بدون برنامه، آموزش، پژوهش، زیرساخت و حضور بخش خصوصی به جایگاه واقعی نمی رسد. از همین رو، همواره پیگیر جایگاه یابی گردشگری در سیاست های کلان کشور بود و در جلسات کارگروه ها و هنگام تدوین اسناد بالادستی، بر بازنگری برنامه های توسعه با تکیه بر واقعیت های اقتصادی و مشارکت فعال بخش خصوصی تأکید می کرد. او نقطه آغاز هر حرکت ملی را مشارکت بخش خصوصی می دانست.

همچنین در دوره مسئولیت او، سازمان ایرانگردی و جهانگردی تجربه ای ارزشمند از مدیریت دانش محور، یادگیرنده و مبتنی بر تجارب جهانی را پشت سر گذاشت؛ رویکردی که حاصل نگاه توسعه گرا و آینده نگر او بود.

وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در پیام تسلیت خود، درگذشت او را «موجب تألم و تأثر عمیق» خواند و بر جایگاه ارزشمند او در تاریخ این صنعت تأکید کرد.

فقدان محمد معزالدین، تنها از دست دادن یک مدیر و پیشکسوت نیست؛ فقدان بخشی از حافظه تاریخی و سرمایه انسانی گردشگری ایران است؛ سرمایه ای که حاصل سال ها تجربه، شناخت، اخلاق حرفه ای و دلسوزی برای این سرزمین بود. نام نیک، منش حرفه ای و خدمات ماندگار او، بی گمان در حافظه گردشگری ایران باقی خواهد ماند و یادش چراغ راه نسل های آینده این عرصه خواهد بود.

روحش شاد و یادش گرامی باد.