◄ جهش ۴۱ دلاری کرایه حمل هر بشکه نفت؛ هزینه حمل نفت از پرتاب فضاپیما گذشت

بحران کمبود شدید ناوگان نفتکش و اختلال های ناشی از تنش های نظامی در خاورمیانه، بازار ترابری انرژی را به نقطه بحرانی کشانده است؛ به طوری که هزینه چارتر یک ابرنفتکش (VLCC) از خلیج مکزیک آمریکا به مقصد چین به مرز ۸۰ میلیون دلار رسید و رکورد هزینه ۷۴ میلیون دلاری پرتاب موشک فضایی فالکون ۹ اسپیس ایکس را شکست؛ رکوردی تاریخی که سهم کرایه حمل را به ۴۵ درصد ارزش نفت رسانده و جریان تجارت جهانی نفت خام را در آستانه قفل شدگی قرار داده است.

به گزارش سرویس دریایی تین نیوز، براساس گزارش بلومبرگ جهش بی سابقه نرخ کرایه حمل دریایی نفت خام، ابعاد تجارت جهانی انرژی را وارد دوره ای ملتهب و پرمخاطره کرده است. تازه ترین داده های کارگزاری های معتبر بین المللی مانند «گیبسون» (Gibson Shipbrokers) و «اس اس وای» (SSY) نشان می دهد که چارتر یک سفر ابرنفتکش از مبدأ بنادر ایالات متحده به چین به حدود ۸۰ میلیون دلار رسیده است؛ رقمی حیرت انگیز که نه تنها از هزینه پرتاب استاندارد موشک فالکون ۹ شرکت اسپیس ایکس (حدود ۷۴ میلیون دلار) فراتر رفته، بلکه با کل بهای خرید یک نفتکش غول پیکر در ماه های ابتدایی سال جاری برابری می کند.

کرایه ۴۱ دلاری برای هر بشکه؛ جهش ۹ برابری نسبت به سال گذشته

بر پایه گزارش های دریافتی از معاملات این هفته، یک قرارداد رزرو نفتکش از بنادر ایالات متحده با نرخی بسته شده که معادل تحمیل هزینه حمل ۴۱ دلار به ازای هر بشکه نفت خام است. این در حالی است که میانگین هزینه کرایه در همین مسیر در مدت مشابه سال گذشته حدود ۴.۵ دلار در هر بشکه ثبت شده بود. با توجه به معامله نفت خام وست تگزاس اینترمدیت (WTI) در حوالی ۹۱ دلار، این بدان معناست که تنها هزینه لجستیک دریایی، نزدیک به ۴۵ درصد از کل ارزش محموله را می بلعد؛ رقمی که پیش از آغاز جنگ اوکراین در محدوده ۸.۶۰ دلار قرار داشت.

تحلیلگران کارگزاری SSY تأکید می کنند این ارقام، حتی پس از تعدیل تورم، بالاترین سطح ثبت شده از دهه ۱۹۶۰ میلادی و آغاز عصر سوپرتانکرها است و از رکوردهای به جامانده از «جنگ نفتکش ها» در دهه ۱۹۸۰ نیز عبور کرده است.

درآمد روزانه ۶۸۰ هزار دلاری سوئزماکس و کمبود مطلق تناژ

راسل هاردی، مدیرعامل شرکت ویتول (بزرگ ترین تراستر مستقل نفت جهان)، با توصیف فضای پرتنش حاکم بر بازار تأکید کرد: «واقعیت این است که در حال حاضر تناژ و کشتی کافی در دریا وجود ندارد و منحنی رشد قیمت ها به صورت سهموی درآمده است؛ نوسان به نقطه ای رسیده که حتی پیش بینی کرایه حمل با ضریب خطای چند دلاری در هر بشکه مواجه می شود.»

این فشار فراتر از ابرنفتکش ها رفته است:

• شناورهای سوئزماکس (Suezmax): نرخ درآمد روزانه این دسته از نفتکش ها به بیش از ۶۸۰ هزار دلار در روز رسیده که جهشی ۵ برابری را نسبت به ابتدای ماه جاری ثبت کرده است.
• حامل های گاز مایع (VLGC): کرایه کشتی های حامل پروپان و گاز مایع از پایان سال گذشته تاکنون بیش از سه برابر افزایش یافته و در اوج تاریخی خود قرار دارد.
• ارزش دارایی ها: بنا بر آمار مؤسسه تحقیقاتی کلارکسونز (Clarkson Research)، بهای خرید یک ابرنفتکش نوساز یا دست دوم به سقف تاریخی ۲۴۰ میلیون دلار جهش کرده (بیش از ۶۰ درصد رشد در سال جاری) و خریدارانی دولتی از جمله عراق، امارات و کویت برای تضمین ناوگان صادراتی خود وارد بازار خرید مستقیم شناور شده اند. ارزش بازار غول های بورسی کشتیرانی نفتکش نیز از مرز ۷۰ میلیارد دلار فراتر رفته است.

تهدید زنجیره پالایش و هشدار توقف شریان های تجاری

پیامدهای مالی این انفجار هزینه، به غول های انرژی و پالایشگاه ها سرایت کرده است. شرکت رویال داچ شل در گزارش معاملاتی خود رسماً اعلام کرد که عملکرد مالی سه ماهه سوم شرکت تحت تأثیر مستقیم «جهش اجزای متغیر قراردادهای بلندمدت حمل دریایی» قرار گرفته است.

همچنین بر اساس ارزیابی های بانک RBC، حاشیه سود پالایشی شرکت «رپسول» اسپانیا که در سه ماهه سوم حدود ۳۶ دلار در هر بشکه بود، در اکتبر به دلیل هزینه های سرسام آور حمل به حدود ۱۵ دلار سقوط کرده است. در آفریقای غربی نیز تولیدکنندگان ناچار شده اند بهای نفت صادراتی خود را به دلیل جبران فاصله دریایی ۱۰ هزار مایلی تا چین تخفیف دهند.

تور سوولند، مدیر صندوق سرمایه گذاری سولند کپیتال (Svelland Capital)، در تشریح این بحران لجستیکی خاطرنشان کرد: «هنگامی که سهم هزینه حمل ونقل از ۵ درصد ارزش محموله فراتر رفته و به ۵۰ درصد می رسد، شریان های متعارف تجارت نفت دیگر توجیه اقتصادی خود را از دست می دهند و بازار ناگزیر به سوی توقف تبادلات یا جیره بندی محموله ها پیش خواهد رفت.»