◄ چرا تاکسیرانان گیلان معترض شدند؟ / پاس کاری پلیس و شهرداری در ساماندهی مسافربرهای شخصی
گسترش بی ضابطه مسافربری با خودروهای شخصی و ورود پلاک های غیربومی پلتفرم های اینترنتی به معابر شهری گیلان، موجی از اعتراض و نگرانی را در میان تاکسیرانان رسمی استان رقم زده است؛ رانندگانی که با وجود پرداخت عوارض، بیمه مسافر و طی فرآیندهای اخذ پروانه، اکنون امنیت شغلی و معیشت خود را در معرض فروپاشی می بینند.
تاکسیرانان شهری و بین شهری استان گیلان با انتقاد شدید از گسترش بی ضابطه مسافربری شخصی، خواستار ورود جدی نهادهای مسئول برای ساماندهی این وضعیت شدند. به گفته آنان، فعالیت روزافزون خودروهای شخصی فاقد مجوز، نه تنها امنیت شغلی رانندگان رسمی را به خطر انداخته، بلکه نظم حمل ونقل عمومی در شهرهای استان، به ویژه رشت، را نیز مختل کرده است.
به گزارش سرویس جاده ای تین نیوز، بر اساس اظهارات شماری از رانندگان تاکسی در شهرهای رشت، بندر انزلی، لاهیجان و آستارا، این روزها خیابان ها و مبادی ورودی ترمینال ها مملو از خودروهای شخصی است که بدون برخورداری از پروانه، بیمه مسافربری و معاینه فنی مخصوص حمل ونقل عمومی، اقدام به جابه جایی مسافر می کنند. یکی از رانندگان باسابقه در این باره می گوید: «ما برای دریافت پروانه تاکسیرانی، بیمه مسافر، کارت صلاحیت و معاینه فنی ویژه، هزینه و زمان قابل توجهی صرف می کنیم، اما در عمل هر فردی با خودروی شخصی می تواند بدون هیچ یک از این الزامات، مسافرکشی کند. این یک رقابت ناعادلانه است.»
وی با اشاره به پیامدهای ایمنی این روند افزود: «خودروهای شخصی فاقد شناسه و نظارت صنفی هستند. اگر برای مسافر حادثه ای رخ دهد یا تخلفی صورت گیرد، امکان پیگیری حقوقی برای او بسیار دشوار است. این در حالی است که تاکسی های رسمی دارای بیمه مسافر و شناسنامه مشخص هستند.»
بیکاری، ریشه ای که به مسافرکشی غیرمجاز دامن می زند
به گفته فعالان صنفی، یکی از عوامل اصلی گسترش مسافربری شخصی، شرایط نامناسب اقتصادی و نبود فرصت های شغلی پایدار در استان است. بسیاری از افرادی که امروز با خودروی شخصی مسافرکشی می کنند، از سر ناچاری و برای تأمین معیشت خانواده به این کار روی آورده اند. این در حالی است که به اعتقاد کارشناسان، مسافربری شخصی نه تنها راه حل مناسبی برای بیکاری نیست، بلکه به دلیل فقدان نظارت و استانداردهای ایمنی، تبعات اجتماعی و حقوقی گسترده ای به همراه دارد.
یک کارشناس اجتماعی در این زمینه معتقد است: «بیکاری مزمن در شهرهایی مانند رشت باعث شده است بخشی از نیروی کار به سمت مشاغل کاذب و بدون مجوز مانند مسافرکشی شخصی سوق پیدا کند. این پدیده اگرچه از سر اجبار است، اما نظم شهری و امنیت مسافران را به خطر می اندازد و باید به صورت ریشه ای با ایجاد اشتغال واقعی حل شود.»
نبود نظارت بر فعالیت شرکت های اینترنتی و پلاک های غیربومی
رانندگان تاکسی همچنین از فعالیت خودروهای با پلاک سایر استان ها تحت عنوان شرکت های اینترنتی انتقاد کردند. به گفته آنان، مشاهده شده خودروهایی از استان هایی مانند البرز، اصفهان و کردستان در سطح شهر رشت اقدام به حمل مسافر از طریق اپلیکیشن ها می کنند. یکی از فعالان این صنف با ابراز تعجب می گوید: «مگر شرکت های اینترنتی حوزه فعالیت مشخص ندارند؟ چگونه خودرویی از کرج یا اصفهان می تواند در گیلان مسافرکشی کند؟ این نشان دهنده نبود نظارت کافی بر عملکرد این پلتفرم هاست.»
به گفته رانندگان، بخش قابل توجهی از مسافران توسط مسافربرهای شخصی و رانندگان تفریحی شرکت های اینترنتی جذب می شوند و سهم تاکسی های رسمی از بازار حمل ونقل به شدت کاهش یافته است. آنان می گویند: «زحمت و هزینه های سنگین بیمه اجتماعی، بیمه شخص ثالث، استهلاک خودرو و تعمیرات را ما متحمل می شویم، اما سود اصلی را کسانی می برند که هیچ یک از این تعهدات را ندارند.»
پاسخ های متناقض نهادهای مسئول
در بخش دیگری از این اظهارات، رانندگان تاکسی به عدم پاسخگویی نهادهای مسئول اشاره کردند. به گفته آنان، مراجعه به پلیس راهور با این پاسخ مواجه می شود که «مسئله بیکاری است و ما دخالت نمی کنیم» و شهرداری نیز اعلام می کند «برخورد با مسافرکش های شخصی جزو وظایف ما نیست». یکی از رانندگان با گلایه از این وضعیت می گوید: «پس وظیفه چه کسی است؟ متأسفانه حتی در اتاق های ترمینال و دفاتر مسافربری رشت نیز شاهد نفوذ مسافربرهای شخصی هستیم. دیگر هیچ نقطه امنی برای فعالیت قانونی ما باقی نمانده است.»
رانندگان تاکسی همچنین از شهرداری رشت و رسانه های عمومی خواستند نسبت به اطلاع رسانی در زمینه خطرات استفاده از خودروهای شخصی اقدام کنند. آنان معتقدند نصب بنرهای هشداردهنده و پخش پیام های آموزشی می تواند شهروندان را از سوار شدن به خودروهای فاقد مجوز بازدارد. یکی از رانندگان می گوید: «مسافر باید بداند که سوار شدن به خودروی بدون مجوز، امنیت جانی و حقوقی او را به خطر می اندازد. شهرداری و صداوسیما باید در این زمینه آگاه سازی کنند.»
لزوم ضابطه مند شدن مسافربری
در پایان، این صنف ضمن تأکید بر اینکه مخالف اشتغال هیچ شهروندی نیستند، خواستار ضابطه مند شدن مسافربری شدند. به گفته آنان، مسافربری یک شغل رسمی است و باید مانند سایر مشاغل دارای مجوز، بیمه و نظارت باشد. آنان از پلیس راهور، سازمان تاکسیرانی، شهرداری و دستگاههای نظارتی خواستند همانطور که با تخلفات رانندگی برخورد میکنند، با فعالیت مسافربرهای غیرمجاز نیز برخورد قاطع داشته باشند. به اعتقاد این رانندگان، ادامه روند کنونی انگیزه فعالیت قانونی را از بین میبرد و در نهایت به ضرر کل جامعه و نظام حمل ونقل عمومی در استان گیلان تمام خواهد شد.
یکی از رانندگان تاکسی در پایان سخنان خود با لحنی دوستانه خطاب به مسافران گفت: «به قول بعضی از دوستان، با ما محترمانه سفر کنید. ما نیز مانند شما شهروندانی هستیم که برای تأمین معیشت خانواده تلاش می کنیم و شایسته احترام و حمایت هستیم.»