◄ بندر شهید رجایی در مسیر تبدیل شدن به هاب توزیع غلات قزاقستان

در گامی راهبردی برای بازتعریف نقش ایران در زنجیره تأمین منطقه ای، قرارداد ۲۵ میلیون دلاری احداث ترمینال لجستیکی اختصاصی قزاقستان در بندر شهید رجایی به امضا رسید. این توافق ۲۷ ساله که با هدف تسهیل واردات غلات و ارتقای امنیت غذایی منعقد شده، علاوه بر حذف واسطه های پرهزینه و کاهش قیمت تمام شده محصولات پروتئینی، زمینه ساز جهش تجارت دوجانبه از ۵۰۰ میلیون دلار به ۳ میلیارد دلار و تقویت شاخه شرقی کریدور بین المللی حمل ونقل شمال-جنوب (INSTC) خواهد شد.

به گزارش تین نیوز، مجید موافق قدیری، رئیس انجمن صنایع خوراک دام، طیور و آبزیان ایران، با اعلام این خبر تأکید کرد که این توافق فراتر از یک همکاری بندری صرف، اقدامی بنیادین در جهت تثبیت جایگاه ایران به عنوان پل ارتباطی آسیای مرکزی با آب های آزاد جهان است. این قرارداد که در هفتم تیرماه ۱۴۰۵ نهایی شد، حاصل مذاکرات و مطالعات اجرایی است که از سال ۲۰۲۲ میان دو کشور آغاز شده بود.

جزئیات فنی و عملیاتی قرارداد

این قرارداد در قالب مدل BOT (ساخت، بهره برداری و واگذاری) به مدت ۲۷ سال منعقد شده که شامل ۲ سال دوره ساخت و ۲۵ سال دوره بهره برداری است. بر اساس مفاد این سند، قزاقستان در زمینی به مساحت ۱۵ هکتار در بندر شهید رجایی، ترمینال لجستیکی اختصاصی خود را برای مدیریت صادرات غلات، کالاهای کانتینری و محموله های ترانزیتی احداث خواهد کرد. با توجه به نوسانات اقتصادی و افزایش پیش بینی شده در حجم ترانزیت، مفاد این قرارداد هر پنج سال یک بار قابلیت بازنگری خواهد داشت.

اهداف کلان تجاری و کریدوری

اهداف کمی این توافق نشان دهنده چشم اندازی بلندپروازانه است؛ طبق برنامه ریزی های صورت گرفته، ظرفیت حمل ونقل این کریدور باید از ۳.۵ میلیون تن فعلی به ۲۰ میلیون تن در سال افزایش یابد. در سوی مقابل، ایران نیز در راستای ایجاد توازن در تعاملات، به زیرساخت ها و اسکله های اختصاصی در بنادر «آکتائو» و «کوریک» قزاقستان در سواحل دریای خزر دسترسی خواهد داشت. همچنین، اعلام آمادگی ایران برای استفاده قزاقستان از ظرفیت های بندر چابهار، افق جدیدی را برای توسعه تجارت فرامنطقه ای گشوده است.

تأثیر بر امنیت غذایی و صنایع داخلی

موافق قدیری با اشاره به جایگاه قزاقستان به عنوان یکی از تولیدکنندگان اصلی غلات و دانه های روغنی در منطقه، مزایای این همکاری را برای صنعت خوراک دام کشور تشریح کرد: «کاهش زمان حمل ونقل، تقلیل هزینه های لجستیکی، افزایش تنوع مسیرهای وارداتی و در نهایت، ارتقای رقابت پذیری تولیدکنندگان خوراک دام و طیور، از دستاوردهای مستقیم این توافق است که مستقیماً به کاهش قیمت تمام شده محصولات پروتئینی برای مصرف کننده نهایی کمک می کند.»

پیش شرط های تحقق موفقیت

رئیس انجمن صنایع خوراک دام در پایان، بهره برداری کامل از این ظرفیت را مشروط به تکمیل زیرساخت های مکمل دانست. وی تصریح کرد که برای تحقق اهداف ترسیم شده تا سال های ۲۰۲۷ و ۲۰۲۸، تسریع در تکمیل شبکه ریلی، تسهیل فرآیندهای گمرکی، هماهنگی مقررات تجاری بین دو کشور و افزایش سرمایه گذاری در تجهیزات مدرن بندری، از الزامات اجتناب ناپذیر است. وی تأکید کرد که تقویت این زیرساخت ها، علاوه بر اقتصاد ملی، تاب آوری اقتصادی کشور در برابر تکانه های بین المللی را تقویت خواهد کرد.