◄ رویکرد ساختاری دولت چهاردهم برای تسهیل ترانزیت ریلی و حرکت بهسوی هوشمندسازی مرزها
یکی از مهم ترین اقدامات ما حرکت به سمت دیجیتال سازی و تبادل الکترونیکی داده های بار پیش از ورود قطار به کشور است تا گمرک و دستگاه های نظارتی از قبل در جریان جزئیات محموله قرار گرفته و زمان توقف در مرز به حداقل برسد.
معاون وزیر راه و شهرسازی از توافقات انجام شده در حوزه ترانزیت ریلی و ایجاد زیرساخت های نرم افزاری و سخت افزاری برای تبادل الکترونیکی اطلاعات برای هوشمند سازی مرز ها در دولت چهاردهم خبر داد.
به گزارش تین نیوز به نقل از ریل ایران، جبارعلی ذاکری در برنامه «میز گرد» شبکه خبر با اشاره به اینکه در حوزه ترانزیت با مجموعه ای از الزامات و هماهنگی های بین دستگاهی و بین المللی مواجه هستیم که باید به صورت فرآیندی اصلاح شود تا عبور کالا از مرزها با سرعت و سهولت بیشتری انجام گیرد افزود: یکی از مهم ترین اقدامات ما حرکت به سمت دیجیتال سازی و تبادل الکترونیکی داده های بار پیش از ورود قطار به کشور است تا گمرک و دستگاه های نظارتی از قبل در جریان جزئیات محموله قرار گرفته و زمان توقف در مرز به حداقل برسد.
در همین راستا، توافقاتی با طرف های خارجی از جمله راه آهن روسیه انجام شده و زیرساخت های نرم افزاری و سخت افزاری لازم برای تبادل الکترونیکی اطلاعات در حال تکمیل است که این اقدام به افزایش بهره وری، شفافیت و جذابیت مسیر ترانزیتی ایران منجر خواهد شد.
با تشکیل ستادهای هماهنگی در سطح دولت و پیگیری مستمر موضوعات مرزی، مسیر رفع موانع فرآیندی هموارتر شده و این رویکرد می تواند انگیزه سرمایه گذاری بخش خصوصی در حمل ونقل ریلی را تقویت کند.
راه آهن در دولت چهاردهم با نگاه ساختاری و هوشمند، ارتقای جایگاه ترانزیتی کشور را به صورت جدی دنبال می کند.
اتصال ریلی ایران به همسایگان شمالی شتاب گرفت؛ پروژه های گلوگاهی روی ریل اجرا
معاون وزیر راه و شهرسازی با اشاره به اینکه پنج نقطه اتصال مهم در شبکه ریلی کشور شامل سرخس در شمال شرق، اینچه برون در استان گلستان، بندر امیرآباد و بندر کاسپین به دریای خزر، پایانه آستارا و جلفا وجود دارد افزود: این مبادی خطوط ریلی، ایران را به کشورهای همسایه شمالی متصل و نقش کلیدی در توسعه تعاملات ترانزیتی و تجاری با این کشورها ایفا می کند، اما هر یک از این نقاط اتصال با برخی محدودیت ها و چالش هایی روبه رو بوده اند و رفع موانع این پروژه ها در دستور کار قرار گرفته و در حال پیگیری است.
وی در ادامه گفت: یکی از مهم ترین و فعال ترین کریدورهای ریلی کشور، محور سرخس–بندرعباس است که در برنامه هفتم توسعه به عنوان یکی از طرح های پیشران کشور تعریف شده و طرح دوخطه سازی مسیر ریلی کاشمر–بافق و مشهد–سرخس به همراه برقی سازی آن برای افزایش حمل و نقلی ریلی در دستور کار دولت چهاردهم قرار دارد.
فرآیند انتخاب سرمایه گذار و واگذاری این پروژه به بخش خصوصی طی ماه های آینده انجام خواهد شد.
سرخس–چشمه ثریا؛ مسیر ریلی استراتژیک ایران در توسعه ترانزیت بین المللی
جبارعلی ذاکری با اشاره به کریدور مهم ریلی سرخس–چشمه ثریا که در قالب کریدور شرق به غرب، ایران را از طریق شبکه ریلی به ترکیه و در نهایت به کریدور چین–اروپا متصل می کند افزود: در حال حاضر اتصال از طریق مرز رازی برقرار است، و فاصله ای به نام دریاچه وان وجود دارد که این فاصله باعث محدودیت ظرفیتی برای جابجایی سالانه حدود یک میلیون تن بار می شود.
وی در ادامه گفت: کریدور شرق–غرب دارای یک حلقه مفقوده به طول حدود ۲۲۰ کیلومتر از مرند تا چشمه ثریا است که تاکنون تکمیل نشده و احداث آن برای بهره برداری کامل از این کریدور ضروری محسوب می شود. طرف ترکیه عملیات تکمیل این مسیر را آغاز کرده و پیش بینی می شود طی سه سال آینده به پایان برسد. در دولت چهاردهم نیز و با پیگیری های شخص رئیس جمهور، مقدمات اجرایی این طرح آغاز شده و عملیات اجرایی این مسیر ریلی در آینده نزدیک شروع خواهد شد.
در همین چارچوب با توجه به اهمیت این مسیر در ترانزیت شرق به غرب، چین به عنوان قطب اصلی بار در این مسیر جایگاه ویژه ای دارد و بانک جهانی پیش بینی کرده تا سال ۲۰۳۰ حدود ۵۳۵ میلیون تن کالا بین چین و اروپا جابجا خواهد شد و تاکنون با فعال سازی کریدورهای ریلی، حدود ۱۰ درصد از این حجم بار از طریق شبکه ریلی منتقل شده است.
هموارسازی مسیر سرمایه گذاری ریلی؛ نسخه دولت برای ورود جدی بخش خصوصی
مدیرعامل شرکت راه آهن درباره یکی از موانع اصلی سرمایه گذاری در بخش ریلی افزود: در سطح جهانی، نرخ بازگشت سرمایه گذاری در حوزه زیرساخت های ریلی با بازه بلندمدت همراه است و این موضوع یکی از موانع اصلی سرمایه گذاران در بخش ریلی محسوب می شود.
وی در ادامه گفت: در بخش ساخت خطوط و زیرساخت های ریلی، بهره برداری کامل از خطوط ریلی معمولاً سال ها طول می کشد و حجم بار واقعی در سال های ابتدایی بهره برداری کمتر از پیش بینی های اولیه است. به همین دلیل، نرخ بازگشت سرمایه در زیرساخت ها در سال های اولیه پایین است،علاوه بر این، در رقابت ریل با سایر وسایل حمل و نقلی، در صورتی که تسهیلات لازم فراهم نشود، بخشی از بارها به مسیرهای جایگزین منتقل می شود.
در بخش ناوگان ریلی، دولت برای کمک به سرمایه گذاران یا باید اختیار نرخ گذاری را از خود سلب کند یا در صورت کنترل آن، با قیمت گذاری اجباری، جبران هزینه ها را به شکل مابه التفاوت به سرمایه گذار پرداخت کند تا به ضرر مالی منجر نشود.
سرمایه گذاری در ناوگان ریلی در سطح جهانی نسبت به سرمایه گذاری در زیرساخت های ریلی آسان تر است و در ایران نیز بیشتر واگن های باری و مسافری متعلق به بخش خصوصی است، این موضوع نشان می دهد که سرمایه گذاری در ناوگان ریلی برای بخش خصوصی بازده مناسبی دارد و با توجه به تسهیلات قانونی پیش بینی شده در ماده ۱۲، این فرصت برای سرمایه گذاران ریلی بهتر و جذاب تر است.
با وجود این چالش ها، امید می رود که با اقدامات مستمر و توسعه تسهیلات حمایتی، شرایط سرمایه گذاری در بخش ریلی کشور روزبه روز بهتر شود.
تثبیت جذابیت سرمایه گذاری در ریل؛ اولویت راهبردی دولت چهاردهم
ذاکری، معاون وزیر راه وشهرسازی و مدیرعامل راه آهن در برنامه «میز گرد» شبکه خبر با اشاره به اقتصادی کردن فعالیت های شرکت های حمل و نقل ریلی توسط دولت و وزارت راه، افزود: پایداری این صنعت وابسته به درآمد مناسب شرکت ها و بازگشت سرمایه برای توسعه مجدد ناوگان و خدمات است.
در تعامل مستمر با بخش خصوصی همواره بر این موضوع تأکید داشته ایم که درآمد حاصل از فعالیت ها باید مجدداً به صنعت بازگردد تا چرخه سرمایه گذاری و توسعه متوقف نشود و حمل ونقل ریلی پایدار بماند.
مدیرعامل راه آهن با اشاره به برگزاری مجموعه ای از رویدادهای سرمایه گذاری در سال جاری افزود: استقبال بخش غیردولتی و انعقاد تفاهم نامه ها و قراردادهای جدید نشان می دهد علی رغم چالش ها، انگیزه سرمایه گذاری در صنعت ریلی حفظ شده و روند آن رو به رشد است.
در حوزه زیرساخت، مدل های مالی صرفاً متکی بر سرمایه گذاری کامل بخش خصوصی پاسخگو نیست و همانند تجربه های جهانی، دولت باید با ابزارهای حمایتی، یارانه ای و جبرانی در کنار سرمایه گذاران قرار گیرد تا بازگشت سرمایه تضمین شود.
هدف ما حفظ جذابیت سرمایه گذاری در حمل ونقل ریلی و تقویت مشارکت بخش خصوصی است تا این صنعت به عنوان محور حمل ونقل پایدار کشور، مسیر رشد خود را با قدرت ادامه دهد.
شتاب در تکمیل کریدورهای ریلی کشور با حمایت دولت چهاردهم
ذاکری، معاون وزیر راه وشهرسازی با ذکر اینکه در ادبیات حمل ونقل مفهومی به نام «جنگ کریدوری» وجود ندارد افزود: حجم تجارت منطقه ای و بین المللی به گونه ای است که هر مسیری بتواند تردد را تسهیل کند، سهم خود را از بازار خواهد گرفت.
حمل ونقل ریلی و جاده ای به دلیل زمان کوتاه تر نسبت به حمل ونقل دریایی، مزیت رقابتی قابل توجهی دارد و همین موضوع ضرورت توسعه و تکمیل مسیرهای ترانزیتی کشور را دوچندان می کند.
زمان اجرای پروژه های زیرساختی ارتباط مستقیمی با تأمین مالی دارد و هر جا منابع به موقع تأمین شده، پیشرفت پروژه نیز با شتاب بیشتری همراه بوده است.
ذاکری با اشاره به پروژه های مهم در دست اجرا از جمله محور راهبردی شرق کشور گفت: با حمایت و پیگیری مستمر در سطح عالی دولت، روند تکمیل این طرح ها سرعت گرفته و بخش قابل توجهی از عملیات اجرایی در مدت اخیر انجام شده است.
اهمیت کریدورهای ریلی برای کشور امروز بیش از گذشته آشکار است و با تقویت سازوکارهای تأمین مالی، این پروژه های ملی در مسیر بهره برداری نهایی قرار گرفته اند.
طی ماه های آینده؟ چرا اینقدر دیر و طولانی؟