تین نیوز: نگرانی شهروندان و مسئولان از افزایش بهای بلیت سیستمهای حملونقل عمومی چندهفتهای است كه افكار عمومی را متوجه خود كرده و افراد در نهادهای قانونگذار اعم از مجلس و مدیریت شهری اظهارنظرهایی را به عمل آوردهاند كه اكثرا انتقادی بوده و بیتوجهی دولت به تعهداتش درخصوص یارانههای حملونقل را زیر سوال میبرد.
گفت و گو با تشكری هاشمی معاون حمل و نقل و ترافیک شهرداری تهران را می خوانیم:
ماجرای افزایش بهای بلیت چیست و آیا فكر نمیكنید این افزایش قیمت رغبت شهروندان را برای استفاده از وسایل حملونقل عمومی كاهش دهد؟در حقیقت خواست مدیریت شهری این است كه قیمت هر سفر با حملونقل عمومی بسیار كمتر از حملونقل شخصی و نیمه عمومی باشد تا استفاده از وسایل نقلیه عمومی برای عموم شهروندان ترجیح پذیر شود اما تحقق این مهم منوط به آن است كه دولت براساس قانون نسبت به پرداخت سهم خود از یارانههای بلیت بهطور كامل اقدام و از حملونقل عمومی بهطور جدی حمایت كند. همانطور كه میدانید درآمدهای شهرداری از عوارضی است كه شهروندان برای توسعه و پیشرفت شهر میپردازند و ما نمیتوانیم تمام اعتبارات را به یارانه بلیت اختصاص دهیم چون با این كار توسعه و بالندگی شهر با محدودیت مواجه میشود و در این بین ضرورت دارد دولت نیز حمایت كند بهگونهای كه هزینه سفر با وسایل نقلیه عمومی باید به حدی پایین باشد كه عموم شهروندان ترجیح دهند به جای وسایل شخصی و نیمهشخصی از وسایل نقلیه عمومی استفاه كنند ولی از آنجا كه امسال دولت در این زمینه حمایتهای لازم را به عمل نیاورد و سهم خود از یارانه بلیت را بهطور كامل پرداخت نكرد، چارهای جز افزایش بهای بلیت نداشتیم و ماجرای افزایش بهای بلیت نیز همین بود كه سازمان را مجبور به افزایش قیمت بلیت كرد و به
هر حال پایین نگهداشتن قیمت بلیت وسایل حملونقل عمومی برای ترغیب شهروندان به استفاده از وسایل حملونقل عمومی نیازمند تامین یارانههای مورد نیاز و حمایت جدی دولت است.
نهاد قانونگذار در این زمینه چه قوانینی را پیشبینی كرده كه دولت را ملزم به حمایت از حملونقل عمومی میكند؟قانونگذار در قانون برای این موضوع پیشبینیهای لازم را به عمل آورده تا دولت بتواند حمایتهای كافی از حملونقل عمومی داشته باشد و از سوی دیگر به استناد ماده 90 قانون اصلاح برخی از مواد برنامه چهارم توسعه، دولت مكلف است مابهالتفاوت قیمت مصوب و قیمت تمام شده را به بخش خصوصی یا بخش غیر دولتی ارائه دهد كه شهرداری هم به عنوان نهادی عمومی و غیردولتی مشمول این قانون میشود، با این وجود ما امیدواریم دولت برای حمایت از حملونقل عمومی و جلوگیری از افزایش قیمت بلیت و تحت فشار قرار گرفتن شهروندان پرداخت یارانههای مورد نیاز را تقبل كند اما جالب است بدانید در سال 88 منابع اندكی به حملونقل عمومی و بهخصوص یارانههای بلیت در تمام شهرهای كشور اختصاص یافت كه این موضوعجای تاسف داشت چرا كه در شهری مانند تهران كه روزانه در آن 20 میلیون جابه جایی صورت میگیرد، باید حملونقل عمومی مورد حمایت جدی قرار گیرد و برای یارانههای بلیت نیز ردیف بودجه مستقل در نظر گرفته شود تا بتوانیم به شهروندان خدماترسانی مناسبی با وسایل نقلیه عمومی داشته باشیم و از قفل شدن شهر جلوگیری كنیم و تنها ذكر این نمونه كافی است كه همگان متوجه باشند در حال حاضر شرایط شركت واحد اتوبوسرانی به گونهای است كه امروز بدون حمایتهای دولت و تامین یارانههای مورد نیاز قادر به ارائه سرویسدهی مناسب نخواهیم بود و متاسفانه در صورت عدم حمایت شاهد پایین آمدن سطح كیفیت خدماترسانی اتوبوسرانی خواهیم بود و اگر دولت سهم خود را در یارانههای بلیت پرداخت نكند، شهرداری دیگر قادر نیست به تنهایی یارانههای مورد نیاز را پرداخت كند و هزینههای بسیار بالای خدماترسانی و تامین و نگهداری را یكسویه بپردازد.
چاره كار چیست؟چنانچه دولت طبق مصوبات قانونی نسبت به سهم خود در یارانههای بلیت اقدام كند مشكلی برای شهروندان پیش نمیآید و قیمت بلیت و نرخ كرایه افزایش چندانی نخواهد داشت به همین دلیل امیدواریم دولت و مجلس حمایتهای لازم را از حملونقل عمومی داشته باشند و برای حمایت از حملونقل عمومی و جلوگیری از تحت فشار قرار گرفتن مردم بودجه مناسبی را به یارانههای مورد نیاز حملونقل عمومی اختصاص دهند.
برخی نمایندگان مجلس افزایش بهای بلیت را به ضرر اقشار آسیبپذیر اقتصادی دانستهاند و خواستار حمایت شهرداری از شهروندان شدهاند كمااینكه شهردار تهران نیز به این نكته توجه داشته و گفتهاند كه حمایت لازم را از اقشار آسیبپذیر به عمل میآورند.
از ابعاد و زوایای این حمایتها بگویید و اینكه قرار است چه قشرهایی از این كمكها بهرهمند شوند؟همانطور كه آقای قالیباف هم اشاره كردهاند ما در هر صورت حمایتهای لازم را از گروهها و اقشار خاص مانند افرادی كه تحت پوشش طرح منزلت هستند، افراد تحت پوشش سازمانهای حمایتی، سالمندان و بازنشستگان، دانشآموزان و دانشجویان و... را به عمل خواهیم آورد و طوری برنامهریزی میكنیم كه این افراد در هر شرایطی تحت فشار قرار نگیرند و امیدواریم با توجه به مشخص بودن یارانههای مورد نیاز مترو و اتوبوسرانی این موضوع در كمیسیون تلفیق مجلس پیگیری شود و نمایندگان مجلس مانند همیشه كه برای رفع مشكلات مردم تلاش میكنند این بار نیز مساعدت و توجه لازم را به تامین اعتبارات مورد نیاز در این بخش داشته باشند تا مردم تحت فشار قرار نگیرند.
با این حال میزان افزایش قیمت به چه صورت بوده و تصمیم سازیهایی كه در این رابطه صورت گرفته چه قیمتی را برای مسیرهای مختلف سفرهای درونشهری تعیین كرده است؟در این رابطه باید به یكسری هزینهها ی حملونقل عمومی توجه كرد. قیمت جابهجایی هر شهروند بدون استهلاک 300 تومان و با استهلاک اتوبوس حدود 350 تومان است و تاکنون عدد ناچیزی سهم دولت بوده كه امسال به طور كلی 13 میلیارد تومان یارانه به بخش اتوبوس و مترو داده شده است. البته این در حالی است که یارانه اتوبوس در سال جاری 120 میلیارد تومان و یارانه مترو 300 میلیارد تومان بوده است كه با این حساب از مجموع 420 میلیارد تومان یارانه فقط 13 میلیارد تومان پرداخت شده است و با این شرایط ادامه این وضعیت ممکن نیست بنابراین اگر سهم دولت به هر میزان تامین شود و با یارانهای هم که شهرداری تهران میدهد باید الباقی را مردم بپردازند.
یعنی قیمت تعیین شده برآوردی از هزینههاست؟در بیشتر شهرهای کشور قیمت بلیت اتوبوس 50 تومان است و براساس طول خطوط و تقسیمبندیهایی كه در شورای اسلامی شهر تهران به تصویب رسیده، برای هر خط تعداد بلیتیرا كه شهروندان باید پرداخت كنند، مشخص كردهایم البته اگر دولت سهم خود را پرداخت و مجلس نیز این موضوع را مصوب کند و منابع را در اختیار دولت قرار دهد و شهرداری تهران به صورت منطقی کار را ادامه دهد، حدود 50 تومان از مردم دریافت میکنیم.
بهای بلیت اتوبوس در خطوط طولانی به چه صورت است؟ممكن است مردم نخواهند در خطوط طولانی اول مسیر سوار و در انتها پیاده شوند به همین دلیل در طول همین خطوط تعدادی خطوط كوتاهتر راهاندازی میكنیم؛ به عنوان مثال اگر خط تهرانپارس تا آزادی را داریم به جای اینكه صرفا یك نوع اتوبوس در مسیر تردد كند و بخواهیم تعرفه بالاتری دریافت كنیم؛ چند اتوبوس دیگر برای مسیرهای كوتاهتر در نظر میگیریم تا افرادی كه میخواهند مسافت كوتاهتری را طی كنند و تمایل ندارند هزینه بالاتری را پرداخت كنند، از این اتوبوسها استفاده كنند. به عنوان نمونه از تهرانپارس تا میدان امامحسین(ع)، از میدان امامحسین(ع) تا انقلاب و از انقلاب تا آزادی اتوبوسهایی با تعرفه ارزانتر بهصورت رفت و برگشت در نظر گرفتهایم تا افرادی كه میخواهند مسافت كوتاهتری را طی كنند از این اتوبوسها استفاده كنند و اطلاعرسانی لازم صورت میگیرد تا مردم بدانند باید سوار چه اتوبوسهایی با چه تعرفههایی شوند. در این ارتباط اتوبوسهای جدید نیز درخطوط ویژه تردد و در قسمت فوقانی هر اتوبوس مبدا و مقصد درج شده است.
در این فرآیند قیمت اتوبوسهای ریالی به چه صورت خواهد بود آیا افزایش پیدا میكند یا نه؟اتوبوسهای ریالی به همین روالی که دارند ادامه میدهند.
از بهای بلیت و مسائل مربوط به آن بگذریم این مساله پیش میآید كه اگر دولت یارانهها را پرداخت نكند باز احتمال دارد كه قیمتها افزایش بالایی داشته باشند؟باید بودجه از طریق دولت و شهرداری تامین شود و امیدواریم این اتفاق رخ دهد در غیر
اینصورت شركت واحد نمیتواند بدون پرداخت یارانه؛ مابهالتفاوت 25 تومان تا 300 تومان را پرداخت كند. باید شهرداری و دولت برای شركت واحد اعتبار در نظر بگیرند در غیر این صورت با مشكل مواجه میشویم و در این ارتباط دولت باید اعتبارات را تامین كند تا مشكل برطرف شود.
شما چند وقت پیش از كسری بودجه اتوبوسرانی صحبت كردید و اینكه این موضوع نگرانكننده است، بفرمایید پیامدهای این كسری بودجه چیست؟ببینید هزینه تامین، نگهداری، اقلام مصرفی، نگهداشت ابنیه، حقوق، دستمزد و اضافهكار مسائلی است كه وجود دارد و فاصله بین تصویب و آنچه رخ داده متفاوت است. امیدواریم بخشی از مشكلات با افزایش درآمد برطرف شود.