تین نیوز: حملونقل مغناطیسی یا «مگلو» به سامانهای گفته میشود که در آن وسیله نقلیه با استفاده از نیروی الکترومغناطیسی، روی ریل معلق و به جلو رانده میشود. این سامانه در مقایسه با حملونقل ریلی متعارف دارای مزایایی از جمله سرعت بیشتر و سهولت مسافرت بهدلیل کاهش تکان است، اما معایبی همچون آلودگی صوتی و عوارض ناشی از تششعات را بهدنبال دارد. مگلو میتواند به سرعت هواپیماهای جت (500 تا 580 کیلومتر در ساعت) برسد. این نام از همآمیزی 2 واژه انگلیسی «Magnetic» به معنی مغناطیسی و «levitation» به معنی شناوری به دست آمده است.
با آنکه ایده ایجاد این سامانه به چند دهه قبل باز میگردد، محدودیتهای اقتصادی و فناوری مانع استفاده و توسعه وسیع آن شده است؛ بهطوری که اکنون تنها یک خط تجاری مگلو در دنیا به طول 30 کیلومتر در حال بهرهبرداری است. فناوری مگلو همپوشانی بسیار ناچیزی با خطوط ریلی متعارف دارد، از اینرو نمیتوان آن را با سامانه ریلی معمولی سازگار دانست.در این فناوری بهدلیل نبود تماس فیزیکی بین وسیله نقلیه و مسیر حرکت، نیروی اصطکاک تنها بین وسیله نقلیه و هوای اطراف وجود دارد، در نتیجه قطارهای مگلو بالقوه میتوانند با مصرف انرژی کمتر و سرعت بالاتر حرکت کنند. سرعتی که برای قطارهای مگلو در آینده پیشبینی میشود 650 کیلومتر در ساعت است که درصورت تحقق این پیشبینی قطارهای مگلو میتواند بهعنوان رقیبی برای هواپیما در مسافتهایی در حدود هزار کیلومتر به شمار رود.
نخستین خط تجاری مگلو در دی ماه 1383 (2003- 2002 میلادی ) از سوی شرکتی آلمانی در چین بین مرکز شهر شانگهای و فرودگاه بینالمللی« پودونگ» ایجاد شد. قرار بود این قطار مغناطیسی با متوسط سرعت 430 کیلومتر در ساعت، مسافران زیادی را جابهجا کند، اما اکنون مسافت 30 کیلومتری این خط را در مدت حدود 8 دقیقه میپیماید که این زمان با یک حساب سرانگشتی به معنای آن است که متوسط سرعت بهرهبرداری عملی از قطار مگلوی شانگهای 260 کیلومتر در ساعت است. به گفته کارشناسان این قطار فقط حدود 40 ثانیه از مسافت 8 دقیقهای را با سرعت 400 کیلومتری طی میکند.
این کاهش سرعت دلیل دارد ؛ قطار مگلو در سرعتهای بالا سر و صدای گوشخراشی تولید میکند، همچنین تشعشع ناشی از میدان قوی مغناطیسی اطراف مسیر قطار باعث شده است مسئولان خط مگلو ناچار به خرید و تملک اراضی اطراف ریل شوند تا بتوانند ناحیهای خالی از سکنه میان مسیر قطار و نواحی مسکونی بهوجود آورند، هر قدر که سرعت بیشتر شود مساحت خرید زمین نیز باید افزایش یابد که همین موضوع ازجمله دلایل هزینه سنگین این طرح است.
با این وضع، دسترسی اهالی محدوده خط ریلی به این وسیله هم سختتر میشود. در هر حال مگلو نیز مانند بسیاری از فناوریهای نو علاوه بر مزایا، معایبی نیز دارد. شاید تنها ویژگی بارز مگلو در مقایسه با سامانههای قبلی حملونقل ریلی، سرعت آن باشد که همین ویژگی همزمان عامل بروز یکی از معایب اصلی استفاده از آن یعنی تولید آلودگی صوتی به میزان 100 دسیبل میشود، این شدت صوت برای گوش انسان بسیار ناهنجار و آزاردهنده است. افزون بر این، تطابق نداشتن سامانه خطوط مگلو با خطوط ریلی مرسوم، باعث هزینهساز بودن طرحهای مگلو بهدلیل لزوم ساخت خطوط ویژه میشود.آلمان که نخستین سازنده قطارهای مگلو در جهان به شمار میرود، خود اشتیاق چندانی به استفاده از آن نشان نمیدهد و بیشتر به صدور این فناوری علاقهمند است.
پیش از شروع سال 2007 میلادی مهندسان آلمانی اعلام کردند، سرویس مگلو را میان فرودگاه مونیخ و ایستگاه قطار این شهر احداث خواهند کرد؛ اما پس از برگزاری جلسات متعدد کارشناسی و بحث و بررسی در برلین، وزیر حملونقل آلمان اعلام کرد طرح قطار مگلو مونیخ منتفی خواهد شد، چراکه ساخت این مسیر ریلی غیراقتصادی است. ناگفته نماند که از 38 طرح قطار پرسرعت موجود در جهان همگی برای مسافتهای طولانی طراحی شده است و در طرحهای برنامهریزیشده برای 20 سال آینده هیچ نامی از فناوری مگلو به میان نیامده است.